Zo leert Harriët uit Nijeholtpade kinderen luisteren naar hun lijf
In dit artikel:
In haar praktijk De Ruimte in Nijeholtpade laat Harriët Teeuw kinderen via beeldende werkvormen opnieuw luisteren naar hun lichaam. Een klein, stekelig bolletje klei met felgekleurde prikkers — gemaakt door een jongetje dat zijn gevoel nog niet in woorden kon vangen — illustreert hoe tekeningen, klei en andere creatieve opdrachten innerlijke ervaringen zichtbaar maken. Teeuw is beeldend therapeut, kinderfocustrainer en coördinator voor The International Focusing Institute (New York). Ze werkte mee aan de heruitgave van Focusing met kinderen en publiceerde recent samen met René Veugelers het Praktijkboek Focusing met kinderen.
Teeuw signaleert dat veel kinderen vroeg het contact met hun lichaamsgevoel verliezen: op school ligt de nadruk op kennis, thuis wordt emotie vaak weggedrukt met geruststellingen of afleiding. Dat zorgt ervoor dat gevoelens zich niet oplossen maar sterker of juist onderdrukt worden — kinderen klappen dicht, trekken zich terug of ontploffen van boosheid of angst. Focusing helpt kinderen het 'felt sense' te herkennen: een vaag, innerlijk weten dat nog geen woorden heeft. Door spel en creativiteit krijgen die ervaringen vorm, waardoor kinderen leren vertrouwen op wat er vanbinnen speelt en er woorden of beelden aan te geven.
Belangrijke technieken zijn onder meer het loskoppelen van het gevoel van het kind — in de praktijk aangeduid als 'ver-ietsen' — zodat een emotie niet als identiteit wordt ervaren (“iets in jou is bang” in plaats van “jij bent bang”). Ook kleine taalwijzigingen hebben effect: het woordje 'maar' vervangen door 'en' helpt beide behoeften naast elkaar te plaatsen en geeft erkenning. Ouders kunnen direct thuis beginnen door te vertragen, te benoemen wat ze nú zien (bijv. vermoeidheid, drukke handen, een schram) en ruimte te geven aan gevoelens die nog vorm moeten krijgen.
De resultaten zijn concreet: minder heftigheid, meer openheid, beter zelfvertrouwen, betere aansluiting bij leeftijdsgenoten en soms praktische verbeteringen zoals weer zelfstandig slapen. Cruciaal blijft het voorbeeld dat ouders zelf geven; kinderen leren vooral van hoe volwassenen met emoties omgaan. Voelbare emoties mogen er zijn — als ze gezien worden, krijgen ze vanzelf een andere vorm. Meer informatie is te vinden via Teeuws praktijkwebsite.