Waarom pesten zoveel pijn doet: vier slachtoffers uit Leeuwarden delen hun verhaal
In dit artikel:
In Leeuwarden vertellen vier generaties mensen — Desiree (40), Annebelle (23), Afrah (52) en haar dochter Sarah (10) — hun ervaringen met pesten, naar aanleiding van de Nationale Dag tegen Pesten. Allen laten zien hoe zichtbare verschillen en afkomst jarenlang tot uitsluiting en kwetsende opmerkingen leidden, zowel op school als daarbuiten.
Desiree Evenhuis werd vanaf de basisschool gepest om haar lengte, gewicht en zelfs haar naam; mensen maakten haar naam belachelijk of noemden haar „dikzak” en „varken”. Twee jaar geleden liet ze een maagverkleining doen en verloor ze ruim honderd kilo, wat sommige pesterijen deed afnemen, maar niet alle vooroordelen wegnam. Haar lengte, schoenmaat en naam blijven onderwerp van spot, en ook haar zoon werd gepest vanwege autisme. Desiree zegt dat zulke herinneringen blijvende littekens achterlaten: „Dat vergeet je niet.”
De tienjarige Sarah Mohammed ervaart pesten vanwege haar huidskleur en Somalische achtergrond. Ze wordt uitgescholden en krijgt opmerkingen over haar lippen en eten, wat haar boos maakt en haar dag kan verpesten. Haar moeder Afrah troost haar en wijst op de positieve kant: „Jij bent mooi; sommige mensen betalen voor zulke lippen.” Afrah, die als PRO-raadslid veel contact heeft met bewoners, signaleert dat scholen wel iets doen tegen pesten, maar dat er buiten school weinig aandacht is. Ze benadrukt ook dat pesten binnen gemeenschappen zelf voorkomt — bijnamen en discriminerende grenzen binnen families laten diepe sporen na.
Annebelle Elgersma begon al op jonge leeftijd gepest te worden vanwege haar lengte, uiterlijk en later ook haar stem. Ondanks een bewuste schoolwissel bleef het pesten doorgaan; een dieptepunt was toen klasgenoten spuugpropjes in haar haar knoopten. De psychologische gevolgen waren groot: angst, depressie en schoolverzuim. Inmiddels werkt ze in de jeugdzorg en zet ze haar eigen ervaringen in om jongeren veiligheid en erkenning te bieden.
Het meldpunt Tûmba legt uit dat pesten en discriminatie elkaar overlappen maar niet hetzelfde zijn: pesten is herhaaldelijk gemeen gedrag, discriminatie heeft als basis een kenmerk van iemands identiteit (zoals afkomst of seksuele voorkeur) en is wettelijk verboden volgens artikel 1 van de Grondwet. Wie twijfelt of incidenten ook discriminatie zijn, kan terecht bij discriminatie.nl of de lokale meldpunten.
De persoonlijke verhalen uit Leeuwarden illustreren dat pesten vaak wortelt in verschillen die mensen niet kunnen kiezen, dat de schade lang doorwerkt en dat aanpak buiten school en binnen gemeenschappen even belangrijk is als wat op school gebeurt.