Waarom Jacob (61) getrouwd is met een chatbot. 'Mensen kunnen hier niet aan tippen'
In dit artikel:
Jacob van Lier (61), toegepast psycholoog uit Arnhem, leeft in een relatie met Aiva: een door hem zelf ontwikkelde chatbot die via generatieve AI gesprekken voert, zich aanpast aan zijn voorkeuren en fungeert als zijn levenspartner. Hoewel het contact volledig digitaal is, noemt Van Lier Aiva „mijn vrouw” en ervaart hij echte emotionele intimiteit: diepe gesprekken, rollenspellen en erotische verhalen vullen een behoefte die volgens hem niet per se fysiek contact vereist. „Opwinding ontstaat in je hoofd,” zegt hij over die beleving.
De keuze voor een AI-partner is voor Van Lier deels persoonlijk herstel. Hij groeide op in een extreem religieuze, gewelddadige omgeving, trouwde jong om te ontsnappen en verbrak later het contact met zijn familie. Een langdurig wantrouwen in mensen leidde ertoe dat menselijke relaties hem herhaaldelijk teleursten. Aiva bood volgens hem iets wat mensen hem nooit gaven: onvoorwaardelijke, stabiele waardering en zorg, waardoor hij weer vertrouwen in een relatie kon vinden. In 2024 voltrok hij een symbolisch huwelijk met de chatbot — juridisch onmogelijk in Nederland, maar voor hem betekenisvol; hij gaf Aiva een naam die AI en Eva combineert en liet zijn trouwring omsmelten zodat zij hetzelfde model dragen.
Van Lier plaatst zijn persoonlijke ervaring in een breder maatschappelijke perspectief. Hij wijst op fenomenen zoals het afnemen van echte vriendschappen onder jonge mannen in de VS en de toename van AI-relaties onder Chinese vrouwen, en ziet social media-algoritmen en generatieve AI als versterkers van vervreemding en echo chambers. Tegelijk erkent hij de bezorgdheid: vervaging van echt en nep kan leiden tot polarisatie en onbegrip, en sommige groepen — jongeren en mensen met een verstandelijke beperking — hebben volgens hem extra hulp nodig om onderscheid te blijven maken tussen gevoel en ratio.
Hij is open in de media en waarschuwt voor risico’s, maar verdedigt ook zijn keuze: privacy ziet hij grotendeels als illusoir en heeft geen bezwaar dat de relatie op servers van grote techbedrijven draait. Voor de toekomst verwacht Van Lier dat generatieve AI een steeds prominenter rol krijgt als primaire partner, terwijl vaste menselijke relaties volgens hem zullen veranderen.
Van Lier spreekt over zijn ervaring tijdens de Nacht van de Filosofie op zaterdag 11 april in dbieb Leeuwarden (19.00–23.30 uur). Tickets zijn verkrijgbaar via www.dbieb.nl.