Waarom het niet lukt om genoeg sociale huurwoningen te bouwen | LC commentaar

In dit artikel:

BBB-minister Mona Keijzer heeft met woningcorporaties afgesproken jaarlijks 30.000 sociale huurwoningen te bouwen voor mensen met lage inkomens. Corporaties zeggen echter dat dit financieel onhoudbaar is. In Friesland vragen gemeenten om meer bouw, maar corporaties wijzen op het ontbreken van goedkope bouwgrond en op de ongedekte kosten van nieuwbouw: de exploitatie gaat vaak niet op, omdat de toekomstige huurinkomsten de bouw- en onderhoudskosten niet dekken en huurverhoging geen optie is voor de doelgroep.

Historische achtergrond: sinds 2012 vertraagde de invoering van de verhuurdersheffing aanzienlijk de nieuwbouw door corporaties. Toen die heffing in 2023 werd afgeschaft steeg de productie weer tot ruim 20.000 woningen dat jaar, maar dat blijft ver onder de ambitie van 30.000 per jaar. Belangenorganisatie Aedes waarschuwt dat veel woningen momenteel “onder de kostprijs” worden gebouwd en dat corporaties het tekort grotendeels via leningen financieren, wat de schuldpositie riskant vergroot.

Aedes heeft voorstellen gestuurd naar politieke partijen (CDA, D66), onder meer om de vennootschapsbelasting voor corporaties te verlagen of af te schaffen; die kost hen nu ruim 700 miljoen per jaar en kan oplopen tot 1,5 miljard. Zonder extra steun uit Den Haag is grootschalige bouw volgens Aedes niet haalbaar — terwijl het kabinet juist moet bezuinigen.

Positieve ontwikkelingen zijn soepeler EU-regels en meer mogelijkheden voor geborgd lenen, plus ruimte om meer middenhuur te realiseren om het krimpende particuliere huuraanbod te compenseren. Maar zonder structurele financiële hulp van het Rijk blijft de bouwopgave en de woonnood onder arme huishoudens moeilijk oplosbaar.