Waarom de breipen de bioscoop in Leeuwarden verovert

In dit artikel:

Maandagavond namen ruim zeventig bezoekers hun brei- of haakwerk mee naar de Blauwe Zaal van filmhuis Slieker in Leeuwarden voor een zogenaamde knit night: samen film kijken én handwerken. Het zachte tikken van naalden en het zicht van tassen met wol op schoot bepaalden de sfeer; het zaallicht bleef met opzet aan zodat gevallen steken weer opgepikt konden worden. De actie speelde zich af tijdens de vertoning van het door een Gouden Beer bekroonde Noorse liefdesdrama Drømmer van regisseur Dag Johan Haugerud, waarin breien bovendien als motief door het verhaal loopt.

Het idee kwam op gang dankzij Sytske Jongsma, eigenaresse van wolwinkel Van Draad uit Grou. Zij attendeerde Slieker eerder al op de internationale opmars van breien in de bioscoop — vaak aangeduid als knit-flixing — maar kreeg pas voet aan de grond toen de Nederlandse distributeur van Drømmer haar vroeg vrijkaartjes te verspreiden onder haar klanten. Het resultaat: een zaal vooral vol vrouwen die tijdens de 111 minuten durende film ongestoord aan sokken, truien en sjaals werkten.

De deelnemers beschreven de combinatie van film en handwerk als dubbele ontspanning. Voor veel aanwezigen vergrootte het handwerk juist de concentratie op het scherm; moeiteloze steken kunnen uitgevoerd worden zonder de blik van het beeld te wenden, terwijl de repetitieve handelingen rust geven. Vrouwen als Saskia Lezwijn-Krist en Ramona Doest lieten zien hoe routinematig werken en filmkijken samen gaan; Doest noemde het zelfs "dubbel geluk". Voor anderen, zoals Mandy de Graaf, bood de vertoning een zeldzaam moment van onafgebroken werken — een trui afmaken zonder thuissituatie-afleiding.

De bijeenkomst illustreert ook de heropleving van breien en haken. Waar het ambacht eerder werd weggezet als ouderwets, groeide het na de coronaperiode aan populariteit: jongere generaties omarmden het als stressverminderaar en als een duurzame manier om kleding te maken. Degenen in Slieker spraken over hernieuwde trots en waardering voor handgemaakt textiel; het werk is niet iets uit een fabriek maar het resultaat van persoonlijke vaardigheid.

Hoewel filmkijken vaak een individuele ervaring is, bracht deze avond een collectieve dimensie: het gedeelde ritme van naalden en het visuele thema van Drømmer leken de handwerkers tijdelijk met elkaar te verbinden. Slieker speelt met dit soort initiatieven in op een groeiende trend waarbij ontspanning, ambacht en film elkaar versterken.