Vitens kan drinkwatervraag steeds minder goed aan. 'Straks zijn we misschien wel even uitverkocht'
In dit artikel:
Drinkwaterbedrijf Vitens waarschuwt dat het binnen enkele jaren mogelijk ‘nee’ moet zeggen tegen aansluitverzoeken voor nieuwbouwwijken omdat de capaciteit onvoldoende is. Bestuursvoorzitter Tjeerd Roozendaal voorziet rond 2030 echte tekorten als uitbreidingen niet sneller kunnen worden gerealiseerd. De grootste zuiveringsinstallatie in Spannenburg is bovendien aan vervanging toe, wat de druk op investeringen vergroot.
Vitens, de grootste drinkwaterleverancier van Nederland, kampt al nu met het bedienen van nieuwbouwlocaties en moet regelmatig noodmaatregelen inzetten. Oorzaken zijn lange vergunningstrajecten, juridisch verweer en een tekort aan personeel. Regio’s met het hoogste risico op ‘nee-verkoop’ zijn delen van Twente, Arnhem–Nijmegen en de stad Utrecht; Friesland valt voorlopig niet in die categorie. In Friesland duurt de voorbereiding van een nieuwe winning bij Luxwoude al tien jaar en ligt de verwachte ingebruikname, mits zonder verdere vertraging, in 2027. Tot die tijd wordt drinkwater uit Drenthe naar Friesland geïmporteerd.
De vraag piekt op warme, droge dagen — de KNMI-droogtemonitor geeft een trend die het droogterecord van 1976 zou kunnen evenaren — en bevolkingsgroei en meer bedrijvigheid zullen de druk verder opvoeren. Een landelijke gedragscampagne moet het individuele verbruik terugbrengen naar 100 liter per persoon per dag in 2031; momenteel is dat zo’n 119 liter. Daarnaast baart het aantal particuliere waterputten (in Friesland meer dan 3.000) zorgen omdat ze soms door verontreinigde lagen boren en zo winplaatsen van Vitens kunnen bedreigen.
Roozendaal wijst provincies aan als regisseurs om de besluitvorming te versnellen en noemt het Utrechtse initiatief van een gezamenlijke Drinkwaterraad als voorbeeld. Vitens onderzoekt ook transportleidingen om water van natte naar drogere gebieden te brengen (bijv. Zwolle–Twente) als strategische optie. Door vertragingen en personeelsproblemen gaf Vitens vorig jaar 16 miljoen euro minder uit dan gepland; dat geld komt terug via stabiele tarieven, al had het bedrijf liever geïnvesteerd.