Van scheldpartijen tot agressie: vier op tien Friese raadsleden ervaren intimidatie of erger

In dit artikel:

In de provincie Friesland heeft ongeveer 40% van de gemeenteraadsleden in de afgelopen bestuursperiode (de laatste vier jaar) te maken gehad met intimidatie, agressie of bedreiging. Dat blijkt uit de LC Raadsledenenquête die deze lente door Enigma Research onder alle 408 zittende raadsleden is uitgezet; 162 ingevulde vragenlijsten (40% respons) werden geretourneerd, iets meer dan bij de eerste editie vier jaar eerder.

De incidenten deden zich vooral online voor, rond raadsvergaderingen en op straat. De aanleiding varieerde sterk: gevoelige dossiers zoals asielopvang en woningbouw, maar ook lokale discussies over bijvoorbeeld autoluwe binnensteden, de aanleg van sportparken, nieuwbouwwinkels of dorpshuizen. Gerapporteerde voorbeelden lopen van schelden en verbale agressie tot bedreigende app-berichten, briefjes en fysieke confrontaties tijdens boodschappen doen.

In de helft van de gevallen werd de burgemeester geïnformeerd; slechts 10% deed aangifte bij de politie. Ruim een derde liet het passeren omdat men het ‘erbij vond horen’, het niet ernstig genoeg achtte of omdat melden volgens hen weinig uithaalt. Hoewel de meeste raadsleden zeggen dat de voorvallen geen invloed hadden op hun functioneren, rapporteert een minderheid concrete gevolgen: minder publieke aanwezigheid, blijvende alertheid en een gevoel van verlies van vrijheid.

De bevindingen sluiten aan bij landelijke signalen van de Nederlandse Vereniging voor Raadsleden, die een verdubbeling van bedreigingen sinds 2022 signaleert. Ondanks de druk nemen veel Friese raadsleden praktische maatregelen (zoals escorte na vergaderingen of beveiliging rond huis) en geven de meesten aan niet te zullen stoppen met hun politieke werk.