Valentijn Fit (53) neemt afscheid als zakelijk directeur van Tryater. 'Ruimte voor vernieuwing, verjonging'
In dit artikel:
Valentijn Fit (53) trekt na tien jaar als zakelijk directeur-bestuurder van het Friese gezelschap Tryater een streep: hij vindt een decennium voldoende en wil plaatsmaken voor vernieuwing en jongere perspectieven. Als tijdelijke opvolger is Oeds Bijlsma aangesteld; hij is beschikbaar nu zijn interim-opdracht bij het Fries Museum is afgerond. Fit zelf heeft nog geen vaste vervolgstap gekozen, maar staat open voor nieuwe mogelijkheden. Zoals hij het samenvat: "Tien jaar is al best lang."
Onder Fits leiding verschoof Tryater geleidelijk van louter spelen naar ook veel aandacht voor continuïteit en toekomstbestendigheid. Dat gebeurde door te investeren in talentontwikkeling, aanbod voor jeugd en jongeren, educatie en interactieve projecten, internationale samenwerkingen en contacten met theatermakers in minderheidstalen. Het doel: niet alleen vandaag voorstellingen maken, maar ook zorgen dat Tryater over tien of twintig jaar nog bestaat en dat er mooie Friese en Friestalige producties blijven ontstaan.
Een duidelijke beweging in de afgelopen jaren was het terugtrekken uit het klassieke dorpshuizencircuit. Tryater merkte dat niet alle doelgroepen daar te vinden waren; de oudere generatie ervaart nog die dorpshuisverbinding, jongere publiekslagen veel minder. In plaats daarvan kiest de groep vaker voor locatietheater op uiteenlopende plekken — van gymzalen tot openluchtlocaties — een werkwijze die past bij Fits achtergrond bij de Peergroup en bij de ruimtelijke mogelijkheden van het Noorden. Hij benadrukt dat Friesland een lange traditie heeft met openluchttheater en dat de lokale betrokkenheid sterk is: mensen steken vrijwillig de handen uit de mouwen en helpen bij voorstellingen op locatie.
Tegelijk ziet Fit bezorgdheid over het dunne culturele landschap in het Noorden en ongelijke kansen die daardoor kunnen ontstaan, bijvoorbeeld voor doorstroming naar theaterscholen of toegang tot cultuurgeld. Hij vindt dat de verdeling van middelen eerlijker moet zodat ook noordelijke makers en publieksgroepen hun plek kunnen behouden.
Persoonlijk komt Fit uit Amsterdam/Leiden en maakte na studies theaterwetenschappen en regie de keuze om vooral achter de schermen te werken: faciliteren, organiseren en zorgen voor publieksbereik. Zijn loopbaan leidde hem via het Noord Nederlands Toneel en bijna tien jaar bij de Peergroup naar Tryater; hij woont met zijn gezin in Gieten (Drenthe) maar werkt graag in het Noorden.
Als onderdeel van Tryaters zestigjarig bestaan organiseerde de groep het Ienakterfestival: vijf nieuwe eenakters in het Fries, geschreven in opdracht en gepubliceerd als aanvulling op het repertoire. Deze stukken worden op 21 en 22 maart in het Tryater-gebouw gespeeld door amateurgezelschappen en samengestelde groepen; spelers werden gekoppeld aan professionele regisseurs en technici. Het festival wordt gefinancierd uit een legaat van Gryt van Duinen, een bekende programmamaker en groot voorstander van Friese cultuur. Meer informatie is te vinden op www.tryater.nl.