Trump overschrijdt rode lijn met Groenland. Eindelijk schudt Europa zijn diplomatieke veren af | LC commentaar

In dit artikel:

Nederlandse en Europese politici hebben tot voor kort terughoudend gereageerd op de grillen van president Donald Trump, met diplomatieke pleisterpolitiek en hofelijke bezoeken om de betrekkingen intact te houden. Afgelopen weekend was die strategie voorbij: met scherpe woorden en dreigende tegenmaatregelen reageerden Europese leiders op Trumps aankondiging om uiteindelijk 25 procent importheffingen te heffen tegen acht NAVO-landen die troepen naar Groenland sturen.

In Den Haag noemde demissionair minister van Buitenlandse Zaken David van Weel het gedrag van de VS chantage; ook Emmanuel Macron en EVP-voorman Manfred Weber waarschuwden dat zulke stappen onaanvaardbaar zijn. Macron en Weber kondigden aan dat de EU kan terugpakken door onder meer het handelsakkoord met de Verenigde Staten te blokkeren en het zogenoemde ‘antidwanginstrument’ in te zetten — een middel waarmee de EU importbeperkingen kan opleggen aan landen die EU-lidstaten onder druk zetten.

Het commentaar stelt dat die kille reactie een bevrijding is: diplomatie heeft waarde, maar voorbij bepaalde grenzen moet Europa duidelijk zijn. De bewering dat de VS Groenland nodig heeft voor nationale veiligheid wordt als onhoudbaar bestempeld; Groenland valt onder Denemarken en de NAVO, en een aanval zou dus de hele alliantie raken. Bovendien beschikt de VS al over militaire faciliteiten op Groenland en zouden eventuele zeldzame aardmetalen ook de Amerikaanse economie ten goede komen.

Met één jaar Trump achter de rug blijft onzekerheid, maar de EU heeft nu een duidelijke rode lijn getrokken. De verwachting is dat interne Amerikaanse politieke ontwikkelingen — zoals de midterms — Trumps speelruimte volgend jaar kunnen verkleinen.