Totale versnippering in Smallingerland: minstens vier partijen nodig voor coalitie
In dit artikel:
In Smallingerland is de gemeenteraad na de verkiezingen sterk versnipperd, waardoor het formeren van een stabiele coalitie lastig wordt. De zetelverdeling komt neer op: 5-5-4-4-3-3-2-2-2-1 — met het CDA en GroenLinks–PvdA als grootste partijen (elk 5 zetels), lokale partijen Smallingerlands Belang (SB) en ELP met 4 zetels, en onder meer ChristenUnie teruggevallen naar 3 zetels. De SGP maakt na afwezigheid een terugkeer met één zetel. Omdat er geen partij dichtbij een meerderheid staat, zullen minstens vier partijen nodig zijn om een college te vormen.
Bij de bekendmaking van de uitslag, door burgemeester Fred Veenstra, leek GroenLinks–PvdA aanvankelijk de grootste, maar kort daarna bleek het CDA nipt te winnen. Het CDA neemt nu het initiatief in de verkenningsfase en zegt donderdag bekend te maken wie de verkenner wordt; partijleider Tjebbe van der Meer reageerde opgelucht: “Ik bin hartstikke bliid dat wy sels de earste stap sette kinne.” Tegelijk benadrukte hij dat er inhoudelijke afstand bestaat tussen zijn partij en GroenLinks–PvdA: samenwerken is dus geen vanzelfsprekendheid.
De opvallende winnaar is Smallingerlands Belang, dat terrein terugwint na interne vertrekkingen en nu anderenpositie inneemt met vier zetels. SB schrijft de winst toe aan het luisteren naar inwoners en het oppakken van lokale thema’s: tegen de komst van de nieuwe Welle, tegen grote vernieuwing van het Raadhuisplein en tegen opvang van veel vluchtelingen in Kortehemmen. ELP boekt lichte winst en ziet zich bereid om deel te nemen aan een coalitie; fractieleider Yntze de Vries wijst erop dat de gemeenteraad de afgelopen jaren periode van onrust kende, maar dat rust is teruggekeerd onder leiding van burgemeester Veenstra.
De grootste verliezer is ChristenUnie (van 5 naar 3 zetels), een terugval die de partij deels wijt aan de concurrentie van de SGP en aan het onvoldoende zichtbaar maken van haar bestuurlijke bijdrage. De uitslag weerspiegelt ook een bredere landelijke trend: lokale partijen scoren sterk in gemeenteraadsverkiezingen, wat leidt tot versnippering en complexere formatieprocessen. De komende weken zullen uitwijzen welke combinatie van partijen bereid is compromissen te sluiten en een meerderheidscollege te vormen.