Tabaksproductie levert nog altijd miljoenen op: de fabriek in Joure blijft open
In dit artikel:
In Joure draait de tabaksmachine nog gewoon, terwijl de Nederlandse sigarettenmarkt krimpt. Imperial Brands — het Britse concern achter merken als Van Nelle, Drum en Golden Virginia — houdt de shagfabriek aan de Slachtedyk open omdat die nog steeds zeer winstgevend is. In het gebroken boekjaar 2024‑2025 noteerde Van Nelle Tabak in Joure een omzet van ruim 404 miljoen euro en een nettowinst van ongeveer 206 miljoen euro, ondanks een daling van het productievolume met ruim 7% (naar 228 miljoen pakjes shag).
Imperial kondigde in zijn recent gepubliceerde halfjaarcijfers aan de komende jaren fabrieken te zullen sluiten en de prijzen te verhogen — ook zonder extra accijnsverhogingen door de overheid — om aandeelhouders tevreden te houden. Wereldwijd heeft het concern nog circa 25.000 werknemers en dertig productielocaties; eerder werd al de sluiting van de fabriek bij Hannover aangekondigd, goed voor 600 banen. Als die vestiging in 2027 stopt, kan een deel van die productie elders — mogelijk in Joure — worden opgevangen.
Toch is er lokale pijn: buurtwinkels merken de gevolgen van prijsverschillen en grenskoop. De 94 jaar oude tabakszaak Van Delden in Joure zag de omzet halveren doordat klanten regelmatig naar Duitsland rijden voor goedkopere sloffen. Eigenaar Bauke van Delden zegt dat zijn winkel afhankelijk blijft van overheidsregels en dat de toekomstige beperking naar verkoop alleen via speciaalzaken (vanaf 2032) gevolgen zal hebben voor zijn onderneming.
De fabriek zelf blijft echter cash genereren: aandeelhouders kregen uit Joure 300 miljoen euro aan dividend uitgekeerd, deels afkomstig uit reserves. Grote investeerders zoals BlackRock en Vanguard zijn de afgelopen jaren al voor miljarden gevoed; het artikel noemt ongeveer 13,5 miljard die naar aandeelhouders vloog. Imperial compenseert dalende volumes vooral door prijsopdrijving; dat leverde in de afgelopen zes maanden een omzet van 16,9 miljard euro en een nettowinst van circa 633 miljoen euro op. Tegelijk zet het concern in op Next Generation Products (e‑sigaretten, nicotinezakjes, vapers) om toekomstige kasstromen te beschermen.
Risico’s voor Joure blijven vooral strengere regelgeving en extra accijnsverhogingen. De fabriek produceert grotendeels voor export, wat de impact van de zwakke binnenlandse verkoop deels dempt. De onderneming is verder terughoudend richting pers: directe toegang tot de directie wordt niet gegeven en recente productiefoto’s zijn schaars, wat de indruk versterkt dat de fabriek zich van de lokale samenleving heeft teruggetrokken. Werkgelegenheid blijft aanwezig, maar de activiteiten fungeren inmiddels meer als winstmachine voor aandeelhouders dan als motor voor regionale groei.