Steun van politiek aan korte keten voor duurzaam en gezond voedsel hard nodig | opinie
In dit artikel:
De afgelopen periode zijn meerdere pioniers in de duurzame korte keten in problemen gekomen: landelijke platforms als De Lokalist en Rechtstreex gingen vorig jaar failliet, en vorige week vroeg ook De Streekboer faillissement aan. Dit treft niet alleen de ondernemers zelf, maar ook consumenten, horeca en recreatiebedrijven die juist willen afnemen van lokale producenten.
De initiatieven laten zien dat korte ketens waarde creëren: betere afzet en opbrengst voor boeren en producenten, plus winst voor natuur, klimaat en landschap. Burgers en gemeenschappen profiteren van directer, gezonder voedsel en meer verbinding met het voedselsysteem. Tegelijk zijn de opstart- en exploitatiekosten hoog, vooral voor ICT, regionale logistiek, kennisontwikkeling en promotie. Veel kleinschalige korte-ketenondernemers missen de schaal om die onderdelen kostenefficiënt te organiseren. Daarnaast werkt het huidige subsidie- en prikkelbeleid vooral in het voordeel van het bestaande voedselsysteem, waardoor er geen gelijk speelveld is.
Als antwoord bouwt een coalitie van korte-ketenpartijen aan een voorstel voor een landelijk Steunpunt Duurzame Korte Keten. In diverse regio’s, onder meer Friesland, pleit De Friese Voedselbeweging voor een regionale aanpak: afgestemde vraag-aanbodorganisatie, efficiënte bestelsystemen, regionale logistiek, communicatie en transparantie over productiewijzen. Deze plannen zijn al ontwikkeld met meer dan 150 ondernemers en kennispartners, maar concrete provinciale steun in Friesland ontbreekt nog.
De Friese Voedselbeweging — mede opgericht door Johannes Lankester (Duurzame Gemeenschappen) en Bregje Hamelynck (De Voedselwerkplaats) — roept politiek en overheid op om substantieel te investeren in de ontwikkeling van korte ketens. Hun argument: met gezamenlijke inzet en overheidsondersteuning kunnen regionale systemen weerbaarder worden en tegelijkertijd duurzame landbouw en lokale economie versterken, wat ook in het licht van wereldwijde ontwikkelingen steeds belangrijker is.