Snel handelen is nodig om natuur in de Waddenzee te herstellen. 'Het gaat ergens pijn doen'

donderdag, 9 april 2026 (17:26) - Leeuwarder Courant

In dit artikel:

De Ecologische Autoriteit waarschuwt dat snel en verplicht ingrijpen nodig is om de achteruitgang van de Waddenzee — erkend als natuurlijk werelderfgoed — te keren. Het ministerie van Landbouw, Visserij, Voedselzekerheid en Natuur voegde de belangrijkste bevindingen uit vier rapporten samen in een notitie die aangeeft dat de ecologische draagkracht van de Waddenzee door menselijk handelen overschreden is en dat wettelijke natuurdoelen met het huidige beleid niet worden gehaald.

Visserij, scheepvaart, baggerwerk, recreatie, gas- en zoutwinning en militaire oefeningen leggen samen met zeespiegelstijging en morfologische veranderingen te veel druk op het systeem. Door deze cumulatieve belasting verschuiven zand en slib anders, groeit zeegras en kweldervegetatie onvoldoende en raakt het voedselweb en leefgebied van veel soorten verstoord. De minister concludeert dat er keuzes gemaakt moeten worden: minder baggeren, minder recreatie of stoppen met zoutwinning zijn voorbeelden van maatregelen die onvermijdelijk lijken.

Jorien Bakker, Waddenambassadeur van Natuurmonumenten, benadrukt dat het nemen van pijnlijke beslissingen onontkoombaar is en ziet de notitie als bevestiging van lang bestaande zorgen van natuurorganisaties. Ze hoopt dat het door het kabinet beloofde nieuwe beleidskader — dat deze zomer vastgesteld zou worden door het minderheidskabinet — nu daadwerkelijk tot concrete maatregelen leidt. Bakker merkt ook op dat hoewel vergunningen voor mijnbouw onder de Waddenzee twee jaar geleden werden geblokkeerd, er vlak voor die maatregel nog aanvragen kwamen van Frisia (zout) en de NAM (gasverlening tot 2029). Bovendien ontstaan nieuwe drukken: uitgebreide defensieoefeningen, kabels van offshore-windparken en proefprojecten met alternatieve energie (bijv. getijdenenergie).

De kernboodschap van het advies is dat voortzetten van alle huidige activiteiten onverenigbaar is met herstel van de Waddennatuur; er moeten prioriteiten worden gesteld en duidelijke grenzen worden aangegeven om het werelderfgoed te beschermen.