Schiermonnikoog Festival: masterclasses, opera, nieuwe noten in de natuur en een lezing over de strijkstok
In dit artikel:
Het Schiermonnikoog Festival combineert zomerse buitenconcerten, nieuw geschreven muziek en intensieve masterclasses in een compacte, eilandse setting — met piano’s per vrachtwagen aangevoerd en vleugels die vlak voor daglicht gestemd worden. De programmering speelt nadrukkelijk in op plaats en landschap: zo voeren vocaal ensemble Deining en componist Pol Stam (21) een liederencyclus uit langs de gedichtenroute van het eiland, waar korte plaquettes met teksten in het Schiermonnikoogs (vooral van Lammert Wiersma) zijn geplaatst. De uitvoering vond niet in een zaal maar letterlijk op de plek plaats, met zangers en publiek die op de fiets van locatie naar locatie trokken; Stam componeerde daarbij rekening houdend met wind, vogels en de korte duur van de gedichten, en werkte vanachter Google Maps aan de sonische vertaling van duin, dijk en vuurtoren.
Het educatieve hart van het festival is zichtbaar in de masterclasses: gevestigde musici delen praktijkkennis met jong talent uit binnen- en buitenland. Voor de tiendelige celloklas van Jeroen Reuling waren liefst 52 aanmeldingen — een indicatie van de aantrekkingskracht van de context en het niveau. Reuling, medeoprichter van het festival, legt veel nadruk op lichaamshouding en spelhouding; zijn adviezen aan leerlingen zoals de 19‑jarige Jinseok Jeong leidden tot praktische correcties en concrete inzichten: “Simplicity! And honesty in playing!”, aldus Jeong over wat hij heeft geleerd.
Op podia en in De Stag horen bezoekers zowel presentatieconcerten van masterclass-deelnemers als grotere producties. De Nederlands-Argentijnse sopraan Ana‑Carmen Balestra imponeerde met een theatrale, veelzijdige performance; verder ging de nieuwe opera De toerist — gecomponeerd door Camiel Jansen met een libretto van Fien Veldman — in premiere. Die productie, thematisch geworteld in de huizenjacht op Schier, is sterk verbonden aan het eiland maar wordt later ook elders in het land getoond. Aanvullende programmering varieert van natuurexcursies en documentaires tot zelfs een lezing over de strijkstok, waarmee het festival breed cultureel aanbod koppelt aan de lokale omgeving.
Praktische logistiek kreeg de aandacht die nodig is: zeven piano’s, waaronder vier vleugels, werden per vrachtwagen aangevoerd en een speciale pianostemmer begint al om zeven uur zijn ronde. Zes instrumenten stonden tijdelijk in eilandhuizen klaar zodat musici konden oefenen — een mooi voorbeeld van lokale betrokkenheid.
Een knelpunt blijft de publieksopbouw: veel bezoekers behoren tot een oudere generatie, terwijl veel uitvoerenden jong en internationaal zijn. Artistiek directeur Caspar Vos ziet de waardering van het bestaande publiek, maar wil ook nieuwe, jongere publieksgroepen aantrekken en denkt na over een eventuele derde, meer op jongeren gerichte editie. Het festival duurt nog tot en met donderdag; de najaarseditie is gepland van 2 tot en met 8 oktober. Meer informatie: www.schiermonnikoogfestival.nl.