Ruslanddeskundige Hans van Koningsbrugge: Rusland ziet z'n macht in de wereld gestaag afbrokkelen

In dit artikel:

Hans van Koningsbrugge (hoogleraar Russische Geschiedenis en Politiek, RUG) bespreekt in zijn wekelijkse oorlogcommentaar (afl. 249) hoe de invloed van Rusland de laatste tijd krimpt. Als voorbeeld noemt hij Armenië: dat land voelde zich eerder onder Russische bescherming, maar kreeg tijdens de confrontatie over Nagorno-Karabach geen hulp uit Moskou. Na het verlies van de enclave zoekt Jerevan nu toenadering tot de EU en NAVO. Bij recente verkiezingen faalden Russische pogingen tot beïnvloeding — waaronder het inzetten van trollen en het laten overvliegen van duizenden kiezers uit de diaspora —: de pro-Europese partij van premier Nikol Pashinyan behaalde ongeveer 52% tegen circa 22% voor de pro-Russische partijen.

Turkije voert volgens Van Koningsbrugge een geleidelijke koerswijziging door. Hoewel lid van de NAVO heeft Ankara jarenlang banden met Moskou onderhouden (aanschaf van S-400’s, samenwerking bij de kerncentrale van Akkuyu). De S-400’s waren minder effectief tegen Iraanse drones, en technische/contractuele problemen rond Akkuyu drukken de relatie; daardoor kijkt Turkije meer richting het Westen. De NAVO-top in Ankara (juli) zal naar verwachting veel aandacht besteden aan steun aan Oekraïne. Daarnaast spelen culturele-geo-politieke factoren: Turkije voelt zich verbonden met de Krim-Tataren en ziet hen beter af bij Oekraïense dan bij Russische heerschappij.

Tenslotte investeert China grootschalig (ongeveer 52 miljard dollar) in een zuidelijke corridor via Kazachstan, Centraal-Azië en Georgië naar Europa — treinen rijden al — wat Pekings afhankelijkheid van Russische pijpleidingen vermindert en Russisch machtsbereik in zijn achterland verder ondermijnt.