Poëtysk skouspul 'Swimbad' fan Tryater bliuwt boppe it wetter sweven | ★★★☆☆
In dit artikel:
Tryater bevestigt met Swimbad opnieuw zijn reputatie als specialist in locatietheater: het gezelschap speelt in het pittoreske openluchtbad Dúndelle in Bakkeveen, een landschapstaalrijk decor dat in de voorstelling zelf een hoofdrol opeist. Artistiek leider Tatjana Pretley — samen met mederegisseur Aukje Schaafsma en medebedenker Karel Hermans — bouwt voort op de traditie van plekgebonden voorstellingen en toont wederom gevoel voor hoe locatie, functie en Friese cultuur elkaar dramaturgisch versterken.
Centraal staat Swaantsje, een gepensioneerde badjuf die terugblikt op haar leven en filosoferende over water als onveranderlijke, levensdraaiende constante. Die ene figuur wordt op het toneel door vier actrices belichaamd (Joke Tjalsma, Marjolein Ley, Anna Raadsveld, Wieke Overzet), elk met een eigen levensfase en conflict: van de jonge onverzadigbare zwemliefhebster tot de moeder onder druk en de vrouw die herstellend is na een ongeluk. Die viervoudige vertelling biedt regie en choreografie volop mogelijkheden; het ensemble wisselt geraffineerd de aandacht tussen de verschijningen, terwijl op de achtergrond het gewone zwembadleven – zwemlessen, duiken, spelende kinderen – doorgaat.
De tekst van Wessel de Vries leunt op poëtisch-filosofische notities, en de beeldregie benut het enorme speelvlak inventief. Tegelijk blijft er een zekere onbestemdheid: het is niet helemaal duidelijk of we herinneringen van één oudere Swaantsje zien of vier zelfstandige generatieportretten die vergelijkbare vrouwelijke thema’s delen. Daardoor voelen de personages soms meer als zwevende, bijna geestachtige versies dan als volledig uitgewerkte individuen. Sterke, concrete scènes — zoals de gespannen moeder die uitbarst tegen een autoritaire badmeester en de fifty-something die haar watervrees confronteert — geven het stuk nodige scherpte.
Swimbad is visueel en poëtisch aantrekkelijk, met genoeg herkenbare momenten om te boeien, ook al ontbreekt soms diepte. De première op 23 april in Dúndelle was uitverkocht (400 bezoekers). Speeldata blijven in mei/juni staan; de voorstelling krijgt een middelmatige beoordeling (★★★☆☆).