Ook in Terherne komt warmtenet niet van de grond: 'Technisch kan het, financieel niet'

zaterdag, 11 april 2026 (08:43) - Leeuwarder Courant

In dit artikel:

Een plan voor een collectief warmtenet op basis van aquathermie voor de 220 woningen in de oude kern van Terherne is door energiecoöperatie De Poask voorlopig afgeblazen: technisch haalbaar, maar financieel onrealistisch. Dat maakte Herman Sytema duidelijk tijdens een drukbezochte bijeenkomst in dorpshuis De Buorkerij. „Technisch kan het wel. Maar financieel helaas niet,” zei hij.

De coöperatie liet de afgelopen jaren meerdere berekeningen maken, waaronder een second opinion van het Deense PlanEnergie en een voorlopig ontwerp door Niras. De uitkomst: de aanleg kostte ruim 10 miljoen euro, waarvan ongeveer 7,2 miljoen voor leidingen door het dorp. Om die investering terug te verdienen zou een megawattuur warmte uit het net circa 245 euro kosten — zo’n 100 euro duurder dan bij voortgezet gasgebruik. Bij lagere deelname (bijvoorbeeld 70%) worden de kosten per MWh zelfs meer dan twee keer zo hoog. De conclusie: het project is alleen haalbaar bij veel hogere gasprijzen of aanzienlijke extra steun, wat onrealistisch wordt geacht.

Belemmerende factoren zijn onder meer de kleine schaal van Terherne (waardoor het net net buiten subsidies kan vallen) en het waterrijke karakter van het dorp: onder water door leggen van leidingen brengt telkens hoge meerkosten (ongeveer een half miljoen per keer). Voorzitter Sijtze Verbeek betreurt dat het initiatief niet kan worden doorgedrukt en mist politieke durf om zulke risico’s te nemen.

De Poask zet daarom voorlopig in op individuele aquathermie-installaties, met name in de buitenwijken waar veel huizen aan het water liggen. Nog dit najaar moeten de eerste tien losse woningen zo’n systeem krijgen. Provincie en gemeente stellen daarvoor startsubsidies beschikbaar als tegemoetkoming in opstartkosten en als leergeld. Tegelijkertijd blijven in andere dorpen zoals Balk de mogelijkheden voor collectieve netten wél onderzocht of gerealiseerd worden.