Nij Smellinghe volledig van het gas met innovatieve batterij die energie opslaat als warmte
In dit artikel:
Ziekenhuis Nij Smellinghe in Drachten investeert als eerste grote afnemer in de Powerstove, een warmtebatterij die elektriciteit omzet in hitte en die warmte langdurig opslaat. Heatwacht, het bedrijf dat de batterijen brengt, bouwt twee exemplaren voor het ziekenhuis; de voorbereidende werkzaamheden starten deze zomer en de installatie moet in 2027 operationeel zijn. Een schaalmodel dat sinds september 2023 bij uitvinder Hans Wolters in Zwolle draait, overtuigde het ziekenhuis van de techniek.
De Powerstove verwarmt thermische olie met stroom van eigen zonnepanelen of goedkope stroom uit het net en slaat die warmte op in een goed geïsoleerde container gevuld met magnetiet (ijzererts uit Zweden). Via warmtewisselaars kan de opgeslagen warmte — tot circa 360 °C — weer worden vrijgegeven. Nij Smellinghe wil de batterijen onder meer inzetten om met een generator stoom te maken, nodig voor sterilisatie, keukenprocessen en luchtbehandeling. Hierdoor kunnen de gasgestookte stoomketels grotendeels buiten bedrijf; alleen een noodgevalinstallatie op biodiesel blijft standby.
Economisch en duurzaam: de batterijen moeten circa 285.000 kubieke meter gas per jaar besparen en energiekosten drukken doordat ze laden op goedkope momenten. Heatwacht benadrukt dat de thermische accu anders dan lithiumbatterijen niet degrageert, een levensduur van ongeveer dertig jaar heeft en volledig circulair is omdat onderdelen herbruikbaar zijn. Het concept combineert bestaande technieken op een nieuwe manier; vergelijkbare systemen bestaan elders (bijvoorbeeld in Finland met zand), maar het gebruik van magnetiet zou opslagduur en efficiëntie verbeteren.
Voor Heatwacht is Nij Smellinghe de eerste referentie; de onderneming richt zich op grootverbruikers zoals ziekenhuizen en de industrie. Particulieren zullen volgens het bedrijf voorlopig weinig voordeel hebben vanwege kosten. De stap past in Nij Smellinghes bredere doel om volgend jaar volledig van het gas af te gaan en geeft het ziekenhuis meer energieonafhankelijkheid en flexibiliteit in een steeds onzekerder energielandschap.