Nieuwe Hongaarse regering moet hoge verwachtingen waarmaken

In dit artikel:

Péter Magyar heeft bij de Hongaarse verkiezingen een grote overwinning behaald en lijkt ongeveer twee derde van de parlementszetels te hebben gewonnen, waardoor Viktor Orbán na zestien jaar premier wordt vervangen. De machtswisseling verliep ordelijk: er waren geen aanwijzingen voor verkiezingsfraude en Orbán erkende zijn verlies en feliciteerde de winnaar, wat West-Europese twijfels over het democratische karakter van Hongarije temperde.

Toch is hervorming niet vanzelfsprekend. Magyar werkte dertien jaar voor Orbáns Fidesz en deelt veel politieke opvattingen met de vertrekkende premier, waardoor het twijfelachtig is hoeveel van Orbáns beleid en institutionele verzwakkingen echt zullen verdwijnen. De afgelopen jaren had Orbán stelselmatig de macht vergroot en tegenkrachten zoals de rechterlijke macht verzwakt; het herstel van dergelijke instituties kan langdurig en complex zijn — zoals ook bleek in buurland Polen.

Belangrijke vragen blijven of er opnieuw sterke, niet-politieke tegenmachten komen — bijvoorbeeld een onpartijdig staatshoofd of een onafhankelijk hooggerechtshof — die het bestuur kunnen corrigeren en beschermen tegen populistische wisselingen. Magyar heeft beloofd corruptie te bestrijden en beter bestuur te voeren; hij kan rekenen op politieke en financiële steun vanuit de Europese Unie, waaronder eerder bevroren miljarden euro’s.

Kortom: de verkiezingsuitslag toont dat de Hongaarse bevolking verandering wilde en dat vreedzame machtsoverdracht mogelijk is. Of die verandering echter leidt tot een substantieel andere koers in rechtsstaat en bestuur, hangt af van Magyar’s bereidheid en capaciteit om instituties te versterken en op lange termijn tegenmacht te herstellen.