Moet een helm op de fatbike verplicht worden? Dit vinden mensen in Sneek: 'Echt stom'

zaterdag, 31 januari 2026 (20:43) - Leeuwarder Courant

In dit artikel:

Op de markt in Sneek rijden meisjes op fatbikes door de kou terwijl het kabinet plannen aankondigt om jongeren strenger te beschermen: helmplicht en leeftijdsgrenzen voor fatbikes, 21 als minimale leeftijd voor het kopen van tabaksproducten en vapes, een minimumleeftijd van 15 jaar voor TikTok en Instagram en strengere regels tegen koop-op-afbetaling voor jongeren. Hoe de straat erop reageert bleek aan gesprekken met kinderen en twintigers ter plekke.

Twaalfjarige Jolene en dertienjarige Dana vinden veel voorgestelde maatregelen maar hinderlijk. Een helmplicht voor fatbikes noemen ze “echt stom”: het zou hun kapsel of comfort belemmeren, en een leeftijdsgrens zou betekenen dat spaargeld voor een fiets plots waardeloos kan zijn. Beide meisjes hebben al ervaring met ouderlijk toezicht: schermtijd en gekoppelde telefoons beperken aankopen en gebruik. Dana volgt af en toe influencers en koopt make-up, maar voelt zich door regels soms onterecht beperkt.

Tweede groepje—oudere tieners Shjayla (19) en Nerena (20)—staat anders in de materie. Zij steunen helmplicht en vinden 15 jaar als minimum voor sociale media begrijpelijk; hun argumenten komen voort uit nare online ervaringen en het zien van jonge meisjes die agressief gepusht worden om cosmetica of risicogedrag na te doen. Over koop-nu-betaal-later zien ze het nut, maar waarschuwen ook voor impulsieve aankopen wanneer producten in het echt tegenvallen.

Een vijftienjarig meisje, dat anoniem wil blijven, illustreert waarom beleidsmakers zich zorgen maken: ze is recent begonnen met roken en koopt sigaretten en smaakvolle vapes via een ‘dealer’ op Snapchat. Veel jongeren gebruiken nog steeds illegale verkoopkanalen en aantrekkelijke smaken als ‘aardbei-ijs’ maken vapen verleidelijk. Voorstanders van het 21+ verbod menen dat het drempels opwerpt, maar sceptici denken dat het aankoopleeftijd alleen probleemverplaatsing veroorzaakt.

Kortom: op straat botsen twee opvattingen — bescherming en beperking. Jongeren vrezen verlies van vrijheid en praktische nadelen, ouders en oudere tieners wijzen op risico’s van verslaving, online beïnvloeding en financiële valkuilen. De discussie laat zien dat wetgeving alleen niet genoeg kan zijn; handhaving, opvoeding en digitale weerbaarheid blijven cruciaal om de bedoelde doelen te bereiken.