Margot Frank was zoveel meer dan de 'zus van', zo bewijst nieuw boek van Janny van der Molen (57) uit De Knipe

In dit artikel:

Janny van der Molen uit De Knipe heeft een biografie geschreven over Margot Betti Frank, de oudere zus van Anne Frank, die maandag 16 februari — Margots honderdste geboortedag — wordt gepresenteerd in Amsterdam. Het boek, Margot Frank. Uit de schaduw van Anne (Uitgeverij Ploegsma), probeert Margot uit het schaduwbeeld te halen waarin ze lange tijd stond en toont haar als een eigenzinnige, intelligente en evenwichtige jonge vrouw.

Van der Molen baseert het werk voor ongeveer 95% op gedocumenteerde feiten: alle beschikbare historische bronnen zijn onderzocht, van officiële archieven tot vermeldingen in dagboeken van klasgenoten. Omdat Margots eigen dagboek nooit is teruggevonden, vulde de schrijfster de rest aan door zich voor te stellen hoe Margots vertelstem geklonken zou kunnen hebben — een zorgvuldige, verbeeldende reconstructie, bedoeld om zo dicht mogelijk bij de historische persoon te komen zonder de bronnen geweld aan te doen.

Het portret dat naar voren komt schetst Margot als de rustgevende, bedachtzame oudste dochter van Otto en Edith Frank: leergierig, sportief (roeien, tennis, schaatsen) en verrassend ook toneelminnend. Ze was intiemer van aard dan de expressieve Anne en fungeerde vaker als stabiliserende factor binnen het gezin. Van der Molen benadrukt Margots moed: ze bleef dicht bij Anne tijdens de onderduik, de deportatie via Westerbork en de verschrikkingen van Auschwitz en Bergen-Belsen, waar beide zussen uiteindelijk omkwamen; de precieze sterfdatum is onbekend.

Het boek heeft ook een educatieve inslag: Van der Molen schreef eerder kinderenboeken over het Frankgezin en rond Anne’s kring, en dit werk is ook geschikt voor jongere lezers — mede omdat bezoekers van het Achterhuis steeds jonger zijn. Het eerste exemplaar wordt overhandigd aan Yoka Verduin, nichtje van Wanda Verduin, een oud-klasgenote wiens dagboek de auteur mocht raadplegen; daarin komt Margot onder de naam “Margo” enkele malen voor — kleine vondsten die helpen het beeld aan te vullen.

Een belangrijk motief van de auteur is herstel van perspectief: Margot is niet alleen “de zus van”; ze staat symbool voor de vele naamloze slachtoffers van de Holocaust. Van der Molen wilde van de werktitel “In de schaduw van Anne” afstappen en Margot nadrukkelijk “in de spotlights” plaatsen. Het resultaat is een documentaire, empathische reconstructie die zowel feiten samenbrengt als de lezer dichter bij de innerlijke wereld van Margot probeert te brengen.