Maarten Goudzwaard (JA21) wil afhakers terugwinnen met daadkrachtige politiek die problemen oplost

In dit artikel:

Maarten Goudzwaard (JA21, plek 8) uit Leeuwarden zet in op minder immigratie, meer kernenergie en een kleinere overheid. Als Statenlid in Fryslân en fractiemedewerker van JA21 in de Tweede Kamer combineert hij lokaal politiek werk met landelijke ambities; door de peilingen (JA21 9–13 zetels) denkt hij een reële kans te maken op een Kamerzetel. Eerder had hij in 2022 kort Kamerlidmaatschap tijdens het zwangerschapsverlof van een collega.

Goudzwaard wil het vertrouwen in de politiek herstellen omdat veel mensen zich niet meer verbonden voelen met bestuurlijke beslissingen. Hij wijst op affaires zoals de toeslagenkwestie en het stikstofdossier als redenen voor het verlies aan vertrouwen en pleit voor een daadkrachtiger politiek die problemen daadwerkelijk aanpakt.

Voor Fryslân pleit hij onder meer voor de aanleg van de Lelylijn: een betere spoorverbinding moet de provincie leefbaarder maken, bedrijven aantrekken, economische diversificatie bevorderen en de braindrain tegengaan. Daarnaast wil hij meer rijksinvesteringen voor regionale innovaties (zoals het Innovatiecluster in Drachten en Wetsus) en voor onderhoud en vervanging van bruggen en andere infrastructuur.

Op energiegebied is Goudzwaard voorstander van kleine kernreactoren (SMR) als aanvulling op zon- en windenergie. Hij benadrukt dat kernenergie continue stroom levert en daarmee netcongestie en de variabiliteit van zon/wind kan verminderen; naar zijn verwachting kunnen SMR’s binnen vijf tot tien jaar operationeel zijn. Hij erkent dat dit technisch en politiek gevoelig ligt, maar vergelijkt het met langdurige trajecten van andere energieprojecten.

In het stikstofbeleid pleit hij voor invoering van een rekenkundige ondergrens van 1 mol per hectare per jaar, waardoor kleinere projecten zonder natuurvergunning zouden kunnen doorgaan, mits elders de uitstoot substantieel wordt teruggedrongen. Daarbij wil hij de focus leggen op hoge-emissiegebieden zoals intensieve veehouderij in De Peel en de Veluwe, en stelt hij financiële steun voor boeren voor die willen extensiveren of verplaatsen.

Economisch wil Goudzwaard regels schrappen die ondernemers volgens hem verstikken en pleit JA21 voor afschaffing van het toeslagenstelsel en lagere belastingen. Zijn motivering: "Werk moet lonen" — minder toeslagen zouden mensen aanzetten meer te werken en zo via hogere belastingopbrengsten het sociale vangnet kunnen blijven financieren.

Migratiebeperking staat hoog op de JA21-agenda; het partijprogramma pleit voor opvang in de regio en strengere asielregels dan het voorgenomen EU-pact, dat volgens Goudzwaard niet ver genoeg gaat. Hij vraagt tevens een open debat over arbeidsmigratie en de misstanden in huisvesting en arbeidsomstandigheden in sectoren als landbouw en vleesverwerking.

Na de verkiezingen ziet hij bestuurlijke samenwerking met CDA en VVD zitten, maar erkent dat de formatie complex kan worden en dat beschikbaarheid van zetels en bereidheid tot samenwerking bepalend zullen zijn. Het interview verscheen in aanloop naar de Tweede Kamerverkiezingen op 29 oktober.