'Kerken moeten groene regels voor pachtgrond hanteren'

woensdag, 25 maart 2026 (06:43) - Friesch Dagblad

In dit artikel:

A Rocha heeft een adviesgroep opgezet om kerkelijke gemeenten te helpen groene pachtvoorwaarden te formuleren voor grond die zij aan boeren verpachten. Landelijk bezit de protestantse kerk naar schatting zo’n 25.000 hectare landbouwgrond; A Rocha wil dat kerken bij die pachtvoorwaarden rekening houden met pesticidenvrije teelt, (kunst)mestbeperkingen en natuurinclusief beheer, vanuit het Bijbelse rentmeesterschap en zorg voor de schepping. Beheerders als Age Fennema en adviseur John Smits bieden praktische ondersteuning bij het opstellen van beleid en bij uitvoering.

Er bestaan al voorbeelden: in Reduzum (Fryslân) is in pachtcontracten weidevogelbeheer opgenomen. Tegelijk wijzen deskundigen op juridische en financiële grenzen. Volgens de Pachtwet kun je niet zomaar kortingen op pachtprijzen geven; in de praktijk wordt duurzaamheid daarom vaak vertaald naar vergoedingen voor natuurinclusieve maatregelen, op basis van tarieven van agrarische collectieven. Kerkelijke inkomsten variëren: reguliere pacht levert rond €700–800 per hectare op, erfpacht of liberale pacht kan €1.200–1.300 per hectare opleveren, wat kerken zou kunnen gebruiken om vergoedingen voor duurzaam beheer te financieren. Veel bestaande Friese contracten zijn ‘regulier’ en gaan vaak eeuwigdurend over op opvolgers; nieuwe overeenkomsten vallen onder erfpacht of liberalere vormen.

A Rocha werkt samen met organisaties als GroeneKerken en het project Grond van de PThU. Carla Dik‑Faber (GroeneKerken) signaleert dat veel kerken nu vooral naar financieel rendement kijken, terwijl grond ook ecologische waarde vertegenwoordigt. GroeneKerken levert handreikingen, een website en een app met voorbeelden en advies; A Rocha biedt bovendien persoonlijk advies, het eerste consult gratis. Daarmee krijgen gemeenten praktische hulpmiddelen om pachtbeleid te gebruiken als instrument voor biodiversiteit en duurzame landbouw, met oog voor zowel rentmeesterschap als rechtvaardigheid richting pachters.