Kan de Koning van het Noorden voor verandering zorgen? | column Niels Posthumus
In dit artikel:
Niels Posthumus, Trouw-correspondent in Manchester, beschrijft hoe burgemeester Andy Burnham onlangs aankondigde een poging te doen een zetel in het Britse parlement te veroveren — een noodzakelijke stap om in aanmerking te komen voor het premierschap zonder directe algemene verkiezingen. Het nieuws viel midden in een week waarin Labour-leider Keir Starmer steeds meer onder druk staat om op te stappen; Burnham vormt binnen de partij voor velen een gewenste opvolger.
Posthumus schetst Burnham als een klassieke links-sociaal democraat: voorstander van economische herverdeling, hogere lonen voor de arbeidersklasse en meer overheidsingrijpen om klimaat- en publieke doelen te halen. De auteur sprak hem in 2022 en benadrukt dat Burnham zich duidelijk afstand neemt van neoliberaal marktdenken. In tegenstelling tot Starmer, die volgens Posthumus en de Leeds-professor Stephen Coleman sterk op pragmatische, controversievrije politiek inzet — wat Labour een uitgebluste volwassenheid heeft bezorgd — wordt Burnham ervaren als iemand die lef en visie uitstraalt.
Die aantrekkingskracht komt ook voort uit zijn achtergrond en imago. Geboren in Liverpool en burgemeester van Manchester, staat Burnham dichtbij het noordelijke deel van Engeland, waar de meeste onvrede en economische achterstand zitten. Zijn noorderlijke wortels en informele, toegankelijke voorkomen — populair genoeg om door sommige kiezers de bijnaam “Koning van het Noorden” te krijgen — maken hem volgens peilingen van YouGov tot de meest geliefde politicus van het land. Voor veel kiezers belichaamt hij de hoop dat na jarenlang bezuinigen en falende diensten er echt verbetering zal komen voor openbaar vervoer, zorg en onderwijs.
Toch waarschuwt Coleman tegen te hoge verwachtingen. Het politieke en economische bestel beperkt wat een premier daadwerkelijk kan doorvoeren; radicale omwentelingen zijn onwaarschijnlijk. Burnham heeft als burgemeester wél resultaten geboekt, maar een overstap naar Downing Street brengt andere institutionele beperkingen en realiteiten met zich mee, waardoor teleurstelling mogelijk is. Als persoonlijke ambitie de drijfveer zou zijn, is het volgens Coleman wellicht beter voor Burnham om burgemeester te blijven — maar hij lijkt meer te willen dan alleen populariteit.
Posthumus’ persoonlijke observatie — van een enthousiaste kring vrienden in een Manchesterse wijnbar tot academische relativering — vat samen waarom Burnham zo aansprekend wordt gevonden en waarom sceptische stemmen tegelijkertijd waarschuwen voor politieke illusies.