Johanneke van tuincentrum Witmarsum: 'Begjin mei planten dy't by dizze tiid heare'
In dit artikel:
Johanneke Terpstra (44) van Groencentrum Witmarsum geeft praktijkgerichte lentetips terwijl het tuincentrum druk is op een zaterdagochtend: veel mensen stromen binnen om de tuin nieuw leven in te blazen. Ze begint met het belangrijkste: opruimen — oud loof weghalen, siergrassen snoeien en dode bladeren verwijderen — een karweitje dat vooral geduld vraagt omdat een mooie tuin groeit uit het werk van voorgaande seizoenen. Ze vat het in het Fries samen: “Opromje en skjinmeitsje.”
Bij de keuze van planten raadt Johanneke aan te starten met soorten die passen bij dit seizoen, zoals bollen, struiken en viooltjes; die geven vroeg kleur. Mensen kopen vaak potten met al zichtbare bloemen, terwijl veel planten vooral als wortel of knop verkocht worden: wat nu klein lijkt, wordt later groot. Het tuincentrum ordent het aanbod niet meer alfabetisch maar thematisch — inheems, schaduw of vlinder- en bijvriendelijk — zodat klanten makkelijker vinden wat bij hun tuinomstandigheden past.
Praktische waarschuwingen: snoei niet ondoordacht — sommige soorten, zoals de Japanse sierkers, bloeien op oud hout en bloeien niet als je net hebt gesnoeid. Lavendel is soms “voorgeholpen” zodat hij vroeg bloeit; dat mag, maar hoort niet per se natuurlijk te zijn. Biologische keurmerken zijn waardevol maar complex; een kweker die volledig biologisch werkt kan toch geen label krijgen als de omgeving dat verhindert. Geef pas voeding zodra de plant groeizaam is, anders verbrand je de wortels.
Johanneke spoort aan tot eenvoudig handelen en observeren: planten laten signalen zien (slappe bladeren kunnen duiden op te weinig of juist te veel water; gele bladeren wijzen op voedingstekort). Grond niet onnodig omspitten om het bodemleven te sparen; graaf alleen daar waar je daadwerkelijk iets plant. Tot slot pleit ze voor wat rommeligheid: laat ruimte voor insecten en vogels — die dragen bij aan de natuurlijke bescherming van planten en aan biodiversiteit. Samengevat: begin praktisch, kies seizoensgebonden, let op snoei- en verzorgingsregels, en koester het bodemleven.