Innoveren bedrijven in Friesland wel op de juiste dingen?

vrijdag, 30 januari 2026 (07:57) - Leeuwarder Courant

In dit artikel:

Ynbusiness, de gratis adviesorganisatie voor ondernemers in Friesland, ziet in data vanaf 2020 een duidelijk patroon: veel Friese bedrijven willen vernieuwen, maar richten zich vooral op procesverbeteringen en zelden op het heruitvinden van hun verdienmodel. Volgens programmamanager Mascha Perquin en adviseur Arjen Schol valt zo’n 25.000 bedrijven tellende doelgroep grotendeels onder het mkb; jaarlijks vinden er ongeveer 700 gesprekken plaats, waarbij in ongeveer de helft innovatie aan bod komt.

De meeste ondernemers zoeken manieren om efficiënter te werken, vaak door inzet van AI en digitalisering, en proberen daarmee vooral personeels- en HR-uitdagingen te tackelen. Dat is logisch op korte termijn, maar Ynbusiness waarschuwt dat dit op langere termijn risico’s met zich meebrengt: veranderingen in de markt door AI kunnen bestaande verdienmodellen flink ontwrichten, terwijl relatief weinig bedrijven proactief nieuwe businessmodellen ontwikkelen.

Tijdens de coronajaren (2020–2021) nam de belangstelling voor verdienmodel-innovatie flink toe—veel retailers schakelden toen naar online verkoop—maar die interesse viel daarna snel terug. Vorig jaar lag het aandeel ondernemers dat zich richtte op nieuwe verdienmodellen nog maar op circa 7 procent. In Friesland zijn echt vernieuwende voorbeelden spaarzaam; een van de weinige genoemde voorbeelden is Droneview uit Leeuwarden, dat met drones en AI gebouwen in kaart brengt en visualisaties koppelt.

Ynbusiness signaleert ook een groeiende kloof tussen een kopgroep van voorlopers op gebied van innovatie, duurzaamheid en circulariteit, en het ‘peloton’ dat wil volgen maar vaak een te grote stap ziet. Om die kloof te verkleinen past Ynbusiness dit jaar zijn aanpak aan: minder één-op-één begeleiding en meer groepsgewijze trajecten, zodat ondernemers van elkaar leren en samen complexere transities kunnen aanpakken. De organisatie positioneert zich daarmee als laagdrempelige ‘zakelijke huisarts’ die bij eerste vragen helpt en desgewenst doorverwijst naar vervolgtrajecten of financiering.