Hoezo is het ondernemersklimaat opeens zo slecht geworden?

In dit artikel:

Het ondernemersklimaat in Nederland staat de afgelopen weken prominent ter discussie, vooral sinds het rapport-Wennink dat ongeveer drie weken geleden verscheen. Voorzitster Ingrid Thijssen van VNO-NCW stelde recent dat "het staat nu echt in brand", doelend op bedrijven die investeringen naar het buitenland verplaatsen. Ook ondernemers als Willem van der Leegte (VDL) klagen over zware regeldruk; hij zei dat het bedrijfsleven "doodgeknuppeld wordt met regels".

Politieke partijen reageren met een duidelijke regelkritiek: D66 en CDA willen toezicht versoepelen en ook de VVD zet in op het schrappen van regels. Demissionair minister Vincent Karremans kreeg zelfs aandacht met een symbolische foto met een gouden heggenschaar, een beeldspraak voor deregulering. Critici vergelijken dergelijke symboliek met extremere voorbeelden in het buitenland, maar wijzen ook op het risico van te snelle versoepeling.

Tegelijkertijd wijzen feiten en voorbeelden erop dat regels vaak een maatschappelijk doel dienen. Europese verplichtingen om energiegebruik van grote bedrijven te rapporteren zijn bedoeld om problemen rond de overbelaste elektriciteitsinfrastructuur inzichtelijk te maken — essentieel omdat nieuwbouw en datacenters soms moeilijk op het net kunnen worden aangesloten. NRC vond dat bedrijven als Google en Microsoft terughoudend zijn met het delen van hun verbruik, en de overheid ontbreekt het aan handhavingscapaciteit. De Green Deal is bovendien op onderdelen afgezwakt.

Economische cijfers temperen doemscenario's: de economie groeide vorig jaar met circa 1,7% volgens DNB, binnen de marge die het rapport-Wennink noemt om het welvaartsniveau te behouden. Conclusie van het commentaar is dat hoewel er reële problemen zijn — zoals het stroomnet en stikstof — het simpelweg afschaffen van regels deze niet oplost; zorgvuldige afweging en gerichte oplossingen blijven nodig.