Hoe uitzonderlijk is de huidige droogte in Friesland?
In dit artikel:
April dreigt in Friesland de op één na droogste april sinds het begin van de metingen te worden (na 2007), met een landelijk neerslagtekort dat al weken aanhoudt. Volgens LC-weerman Klaas Ybema zijn de tekorten in De Bilt uitzonderlijk; in Friesland liggen de verschillen binnen de provincie relatief klein: het neerslagtekort varieert ruwweg van 11 tot 17 millimeter.
Het effect van de droogte verschilt per bodemsoort: zandgronden, vooral op de hogere gedeelten in het zuidoosten van de provincie, drogen het snelst uit en geven eerder aanleiding tot problemen. Wetterskip Fryslân merkt dat grondwaterstanden, die tot kort geleden nog redelijk waren, nu beginnen te dalen. Daarom is het waterschap begonnen met het verhogen van waterpeilen waar mogelijk, al is het moeilijk water naar hoger gelegen zandgronden te pompen omdat het dan snel wegzakt naar lager gelegen percelen.
Door de drogere humuslaag op heide en in bossen is het risico op natuurbranden toegenomen; sinds woensdag geldt in heel Friesland een verhoogd brandgevaar. Boswachter Germ van der Brug (It Fryske Gea) waarschuwt dat een droge laag van bladeren en takken snel tot veel hogere kerntemperaturen kan leiden en ook kleine vonken voldoende zijn om een brand te starten. Handhavers letten extra op vuur, roken en andere risico’s. Recent waren er meerdere brandjes: kleine branden bij Oranjewoud (ongeveer 25 m2) en grotere in de Haulsterbossen (ongeveer twee keer zo groot), daarnaast een heidebrand bij Wateren (circa 400 m2) en een grote brand op een militair oefenterrein bij ’t Harde.
Voor landbouwers levert de droogte zowel voordelen als nadelen op. Akkerbouwer Tineke de Vries uit Hallum meldt dat uien en bieten nu beregend worden, en dat droog weer het mogelijk maakt om werkzaamheden met machines uit te voeren zonder diepe sporen te trekken; voor het zetten van aardappelen is dit gunstig. Tegelijkertijd zullen vochtige buien later nodig zijn bij de knolzetting. Bovendien maakt de droge bodem het uitrijden van mest nu mogelijk, wat verlichting geeft bij het mestoverschot dat sinds 1 januari een probleem is. Er wordt wat regen na zondag verwacht; men hoopt dat daarvan genoeg vastgehouden kan worden.