'Het zijn vrolijke bruingebrande kerels, net als toen', schreef het Friesch Dagblad | column Asing Walthaus

In dit artikel:

Op 15 april 1946 werd in Friesland de eerste verjaardag van de bevrijding herdacht — precies een jaar nadat op 15 april 1945 de Duitse bezetting in de provincie eindigde. Omdat die dag in 1946 op een maandag viel, kozen plaatsen verschillende oplossingen: Drachten (bevrijd op 14 april) verplaatste de herdenking naar zaterdag; Leeuwarden startte de plechtigheden al vroeg in de ochtend met muziekkorpsen en hield ’s middags een ceremonie op de Lange Pijp.

Opvallend was de optocht langs de Groningerstraatweg, waar ruim honderd Canadezen in acht voertuigen onder leiding van majoor J.T.P. Chatwin meeliepen. Kinderen klommen op de wagens; de Canadezen kregen bloemen en klompen en kregen symbolische erkenning van Friese dankbaarheid — zo werden bordjes met dankteksten en andere localeartefacten uitgedeeld. De regionale pers noteerde dat de herdenking waardig was en veel kinderen trok, maar ook dat de manifestatie enigszins mat overkwam — mogelijk door de maandag en de drukte van de wederopbouw.

De band tussen Friesland en Canada, zichtbaar in de vele later gesloten huwelijken tussen Friese meisjes en Canadezen, bleef onderwerp van aandacht. Decennialang is de herdenking blijven bestaan; tegenwoordig vindt ze op woensdag plaats, zonder de massale aanwezigheid van getinte Canadese soldaten en zonder Makkumer servies als gift.