Het vriendelijke begrip 'concurrentievermogen' kent veel haken en ogen
In dit artikel:
In Den Haag en Brussel speelt deze week een klassieke botsing: werkgevers willen regels schrappen om de concurrentiekracht van Europa te versterken, terwijl gekozen politici juist vaak nieuwe wetgeving aannemen om klimaat, milieu en sociale bescherming te waarborgen. Vanuit de Malietoren stuurt VNO‑NCW (lid van het netwerk BusinessEurope van ongeveer dertig nationale werkgeversorganisaties) al jaren een krachtige lobby voor minder en eenvoudiger regels. BusinessEurope bereidt die druk deze week actief voor tijdens een congres in Antwerpen.
Het moment is belangrijk: dinsdag spreekt commissievoorzitter Ursula von der Leyen met een relevante parlementaire commissie in het Europees Parlement, woensdag bevindt een groot werkgeverscongres zich in Antwerpen en donderdag ontmoeten de Europese regeringsleiders elkaar informeel op een kasteel in Belgisch Limburg bij Leuven. Op de agenda staan onderwerpen als concurrentiekracht en ook gevoelige thema’s zoals het uitgeven van eurobonds. Vrijdag volgt de beweging naar München, waar de jaarlijkse veiligheidsconferentie de geopolitieke spiegel voor Europa houdt — veiligheid en economie worden hier als onlosmakelijk verbonden gezien, niet in de laatste plaats door verslechterde trans‑Atlantische verhoudingen.
De Europese Commissie heeft de afgelopen tijd meerdere ‘Omnibus’-pakketten voorgesteld die huidige wetten aanpassen of schrappen om regeldruk te verminderen. In het Europees Parlement klinkt veel kritiek: sommige wijzigingen zijn al doorgezet met steun van de partij van Von der Leyen en partijen rechts daarvan, waarmee klimaat-, duurzaamheids‑ en sociaal beleid het risico lopen te worden uitgekleed terwijl werkgevers en landbouwsector daarvan profiteren. Juridisch geldt nieuwe wetgeving in plaats van oude, waardoor beleidsprioriteiten kunnen verschuiven.
Ook in Den Haag kleurt het debat: een brief van het demissionaire kabinet ademt het coalitieakkoord uit met de ambitie Europa meer als strategische economische en geopolitieke speler te laten optreden, met nadruk op een sterke interne markt, kapitaalmarktunie, meer handelsakkoorden buiten de VS, innovatie en minder regeldruk. Die woorden lopen echter nog tegen vele politieke hindernissen aan.
Kortom: deze week staat symbool voor de spanning tussen deregulering ten bate van concurrentie en de maatschappelijke regels die klimaat, milieu en sociale rechten moeten beschermen — een strijd die in de komende maanden op Europees en nationaal niveau beslist gaat worden.