Gifbrief zorgt voor onenigheid in provinciebestuur. Wat is er aan de hand?
In dit artikel:
In Friesland is plotselinge spanning ontstaan binnen de coalitie nadat de BBB donderdagavond openlijk afstand nam van een waarschuwing die Gedeputeerde Staten deze week naar boeren in Zuidoost-Friesland stuurden. De Friese BBB — met 14 van de 43 zetels nog altijd de grootste fractie — eist dat de brief wordt ingetrokken. Die brief richt zich tot eigenaren van 38 percelen binnen vier kilometer van Natura 2000-gebieden bij onder meer Appelscha, Elsloo en Boijl: als zij binnen een jaar niet kunnen aantonen dat hun bestrijdingsmiddelen geen schade toebrengen aan de natuur, moeten ze stoppen met spuiten.
De actie van BBB kwam er nadat de lokale fractie zich zorgen maakte over de onderbouwing van de grens van vier kilometer, die grotendeels steunt op onderzoek van belangenvereniging Meten = Weten. Fractievoorzitter Nathalie Nauta zegt dat beleid niet op aannames en modellen mag worden gebaseerd en sluit niet uit dat de partij haar steun aan het coalitiebestuur (met CDA, ChristenUnie en FNP) intrekt als de waarschuwing blijft staan. De landelijke Kamerfractie van BBB, met landbouwwoordvoerder Caroline van der Plas, steunt de Friese lijn.
Het provinciebestuur maakte de waarschuwing na een handhavingsverzoek van Meten = Weten en als reactie op een uitspraak van de Raad van State vorig jaar over lelieteelt nabij Natura 2000-gebied het Holtingerveld. Die uitspraak verplicht meer onderzoek naar de effecten van bestrijdingsmiddelen; als schadelijke effecten blijken, is een natuurvergunning nodig. Fryslân heeft de handhaving tijdelijk met een jaar uitgesteld en werkt in die periode met vier andere provincies en het Centrum voor Landbouw en Milieu (CLM) aan aanvullend onderzoek. Meten = Weten zegt echter naar de rechter te stappen omdat het uitstel volgens hen onterecht is.
Coalitiepartners houden zich voorlopig op de vlakte. Het college wil niet meteen reageren; CDA-fractievoorzitter Aebe Aalberts en FNP-voorman Sita Land-Dotinga zeggen eerst de inhoudelijke informatie af te wachten. De ontstane breuklijn laat zien dat Friesland, dat tot nu toe relatief stabiel leek ondanks landelijke onrust binnen de BBB en eerdere provinciale breuken elders, nu ook worstelt met spanningen rond landbouwbeleid. Analisten zien de stap ook als profilering richting de Provinciale Statenverkiezingen van maart 2027.