Gemeenten verwachten dit jaar bijna 6 procent meer uit te geven. Ook in Fryslân stijgen de kosten

In dit artikel:

Nederlandse gemeenten verwachten hun uitgaven voor 2026 gezamenlijk met bijna 6% te zien stijgen: begrote uitgaven komen uit op 84,6 miljard euro, ongeveer 4,6 miljard meer dan in 2025, aldus het CBS op basis van gemeentebegrotingen voor 2026. De inkomsten zijn eveneens hoger (83,5 miljard, +5,3%), waarvan 47 miljard uit het gemeentefonds, 15,3 miljard uit lokale heffingen en 21,2 miljard uit overige baten (huur, pacht, rente, dividend).

In Fryslân plannen de gemeenten samen ruim 3 miljard euro uit te geven, wat neerkomt op 4.585 euro per inwoner (tegen 4.384 euro vorig jaar). Uitgaven stijgen over de hele linie: verkeer en waterstaat 204 miljoen, onderwijs 123 miljoen, sport/cultuur/recreatie 241 miljoen. Het sociaal domein is met ruim 1,3 miljard de grootste post; kosten voor inkomensregelingen, participatie, Wmo en zwaardere zorg nemen toe. Ook algemene voorzieningen (zoals wijkteams) groeien van 170 naar 186 miljoen.

De toename van de uitgaven is kleiner dan in de voorgaande drie jaren; CBS-hoofdeconoom Peter Hein Mulligen wijst onder meer op lagere inflatie en daardoor minder sterke loonstijgingen als verklaring. Lokale heffingen stijgen met 6,5% — in Fryslân vertaalt zich dat onder andere in hogere riool- en afvaltarieven.