Ga lekker zelf consuminderen, mafkees

maandag, 27 april 2026 (11:00) - Friesch Dagblad

In dit artikel:

Ronald Mulder betoogt dat het bruto binnenlands product (bbp) als leidende maatstaf voor welvaart tekortschiet omdat het geen waarde toekent aan gedrag dat levens en milieu spaart. Een groeiende groep economen wil af van groei als hoofddoel; sommigen pleiten voor ontgroeien, maar het bredere punt is dat beleid niet primair op meer productie en consumptie gericht zou moeten zijn. Bbp‑cijfers negeren kwesties als klimaatverandering, uitputting van grondstoffen en ongelijkheid, en kunnen daardoor een stijging van het bbp tonen terwijl het werkelijke welzijn daalt — een praktijk die in Groningen pijnlijk herkenbaar is.

Traditionele boodschappen om “minder” te consumeren zijn politiek onhaalbaar omdat mensen meer nastreven. Mulder ziet daarom kansen in de cultuur van vertragen: niksen, mindful één ding tegelijk doen en de ‘lummelbeweging’ die tegen burn‑out ingaat. Langzamer leven leidt vaak automatisch tot minder rijden, lagere uitstoot, minder ongevallen en minder obesitas — verbeteringen die de economische statistieken niet waarderen en zelfs als een daling van groei lijken te registreren.

Mulder verwijst naar A.F.Th. van der Heijdens idee van “leven in de breedte” als inspiratie: tijd verrijken door intensiteit in plaats van kwantiteit. Hij pleit impliciet voor het ontwikkelen van alternatieve maatstaven — een soort “groei in de breedte” — zodat beleid en cijfers beter aansluiten bij wat echt bijdraagt aan welzijn.