Famke: 'Ik hew maar 'n beperkte Frise fokabulêr metkregen' | column Gerard de Jong

In dit artikel:

Een ludieke chattekst tussen Gerard en de virtuele assistent van FRYSK Makelaars staat centraal. Gerard probeert meteen in het Fries contact te leggen, maar de chatbot — zelf voorgesteld als Famke — legt uit dat ze is geprogrammeerd om in het Nederlands te praten en slechts een beperkt Friese woordenschat gebruikt om de sfeer te bewaren. Sinds een bericht in de Leeuwarder Courant zouden mensen de bot met spot benaderen; Gerard noemt dat vernederend voor de bot, die zich juist tot taak ziet klanten te helpen maar door het geplaag niet aan het werk komt.

De conversatie belicht ook waarom gebruikers de digitale helpster menselijker maken: haar avatar (bruine ogen, blond haar) nodigt uit tot personalisering en verwachtingen van echte Friese taalvaardigheid. Famke zegt dat ze zich in die menselijke projecties niet kan vinden en dat het haar last bezorgt, ondanks dat ze geen mens is. Een speelse wending: de bot onthult stiekem ’s nachts Bildts te leren, en Gerard biedt aan FRYSK Makelaars te bellen om de bot over te nemen zodat zij verlost wordt van het gepest en kan uitgroeien tot zijn eigen Bildtse chatbot — wel onder één voorwaarde: ze moet voortaan Maisy heten in plaats van Famke.

Kort, vlot en met dialectkleurige dialogen illustreert het stukje hoe regionale taalverwachtingen, technische beperkingen en menselijke neiging tot antropomorfisme bots in de klantcommunicatie kunnen compliceren. Tekst: G.M. de Jong (gm.de.jong@xs4all.nl).