Een halfuur winkelen op de markt in Tsjechië en we hebben een Cobra 20 in handen
In dit artikel:
In Cheb, een grensstad in West-Tsjechië, verkoopt de Asia Dragon Bazar openlijk zwaar illegaal vuurwerk tussen speelgoed en namaakgoederen. Een LC-reportage toont hoe eenvoudig het is om binnen een halfuur explosieven zoals DumBum-staven (ongeveer 50 gram flitskruit per stuk) en grote “Cobra”-varianten (tot 200 gram flitskruit per stuk) aan te schaffen. De verkopers bieden zware knallers op straat en uit magazijnen aan; soms wordt zwaarder spul “achter” de kraam vandaan gehaald. Ook de grootste handelaar, bekend als Toni (Tuane), runt een grote winkel met een verborgen opslag vol potten, mortieren en bakken vol illegaal vuurwerk, terwijl onlinevloggers extra kopers naar Cheb trekken.
De reportage schetst concrete risico’s: zulke toestellen bevatten soms evenveel kruit als handgranaten en worden in Nederland herhaaldelijk gebruikt bij geweldsincidenten en aanslagen. In de Tsjechische kramen zijn F3- en zelfs F4-vuurwerksoorten vrij verkrijgbaar, hoewel die categorieën officieel alleen onder strikte voorwaarden aan professionals mogen worden verkocht. De marktopstelling is slecht beveiligd (geen brandblussers of verzwaarde opslag), wat de gevaren vergroot.
Voor Nederlanders is de drempel laag: vanuit Noord-Nederland is Cheb in één werkdag te bereiken en grenscontroles blijken op de gerapporteerde route nauwelijks aanwezig. De verslaggevers rijden ongestoord heen en terug en constateren dat smokkel praktisch moeiteloos kan. Klanten uit Nederland kopen soms voor duizenden euro’s; verkopers bevestigen dat veel kopers van over de grens komen en dat video’s op YouTube en TikTok de toestroom hebben aangewakkerd.
Lokale handhaving blijkt beperkt. Een jong politielid in het centrum van Cheb stelt dat vuurwerk in de stad verboden is, maar de bazaar ligt buiten de stedelijke bevoegdheid. Op nationaal niveau werkt het Tsjechische ministerie van Justitie aan aanscherping: vanaf 1 december 2025 mogen marktkramen alleen nog kinder- en klein pleziervuurwerk verkopen; vanaf juli 2026 mogen F3-artikelen alleen nog via gespecialiseerde winkels aan 21-plussers worden verkocht. Of dat de illegale handel effectief inperkt, is twijfelachtig, zeggen handelaren en klanten.
De reportage benadrukt ook dat verkopers terughoudend of ontwijkend reageren op vragen over misbruik van hun waar voor criminele doeleinden. De journalisten kochten materiaal en onderzochten thuis de inhoud, wat bevestigde dat de aankopen echt waren. Ze illustreren daarmee hoe grensoverschrijdend aanbod, online promotie en geringe controles samen leiden tot een gemakkelijk toegankelijke zwarte markt voor gevaarlijk vuurwerk — een fenomeen dat Nederland raakt nu het binnenlands verbod op consumentenvuurwerk dichterbij komt.
Achtergrond: vuurwerk is in Europa ingedeeld in categorieën F1–F4; F3 en F4 zijn voorbehouden aan professionals. De reportage plaatst de Cheb-markt tegen die wettelijke indeling en waarschuwt voor de praktische gevolgen van de huidige situatie: openbare veiligheid, mogelijke misbruik voor geweld en de logistiek van smokkel richting Nederland.