Een dagje naar school met kinderboekenambassadeur Linda de Haan: 'Wa pakt der wolris in Frysk boek út de kast?'
In dit artikel:
Linda de Haan, illustrator en kinderboekenschrijfster uit Burgum (1976), is dit jaar officieel benoemd tot Berneboeke-ambassadeur van Fryslân. In die driejarige rol reist ze met koffers en houten kisten vol Friestalige kinderboeken langs scholen, bibliotheken en evenementen om leesplezier te verspreiden. Ze combineert voordracht en workshop: interactief voorlezen (onderbreken mag), platen tonen van haar collages en kinderen laten knutselen aan uitnodigingskaartjes of kleine boekjes zodat ze zelf verhalen kunnen maken.
Op bezoek bij De Nijewier in Tjalleberd werkte ze samen met leesconsulent Nelly Akkerman, die in de school structureel aan leesbevordering werkt. De Haan past haar taalgebruik aan het publiek aan en schakelt soepel tussen Fries en Nederlands, met het doel kinderen bij lezen te betrekken. Ze gebruikt liever papier dan een digibord en neemt vaak te veel materiaal mee; haar aanpak is prikkelend en praktisch: tekenen, knippen en samen lezen. Leerlingen zoals Lieke (8), die dyslectisch is, en Fayenne (8) lieten zien dat voorlezen en samen lezen een toegankelijke manier zijn om plezier in boeken te houden.
De Haan is de derde ‘boekenburgemeester’ van Fryslân, na Lida Dijkstra (2020) en Tialda Hoogeveen. Ze ervaart de functie als plezierig en kreeg daarbij veel vrijheid en vertrouwen. Organisaties kunnen haar gratis uitnodigen voor voorleessessies, workshops of deelname aan jury’s van lees- en schrijfwedstrijden.
Als illustrator is De Haan anders dan haar voorgangers; ze brak door in 2000 met Koning & Koning, een prentenboek dat wereldwijd (en in meer dan twaalf talen) is uitgegeven en soms tot discussie leidde. Haar illustraties ontstaan vaak als collages en vereisen doorzettingsvermogen — processen die ze ook aan kinderen uitlegt.
Praktische tips die ze meegeeft: als het Fries lastig lijkt, begin met een Friestalige vertaling van een bekend Nederlandstalig boek; veel populaire jeugdtitels zijn vertaald waardoor onbekende woorden makkelijker zijn te plaatsen. De Haan las op school uit haar bekroonde prentenboek Ik wol in bosk op ’e jierdei (2024) en beantwoordde vragen over techniek en inspiratie.
Eind 2024 publiceerde ze het educatieve prentenboek Wetter, in samenwerking met Wetterskip Fryslân en Afûk, over spelen met water en de watersnood van 1825. Een deel van haar collages is tot mei te zien bij Wetsus in Leeuwarden. Alle Friese basisscholen ontvingen recent een exemplaar van Wetterskip Fryslân; bij het boek hoort een lesbrief die vrij te downloaden is. De Haan stimuleert zo zowel taalontwikkeling als regionale betrokkenheid bij water en cultuur.