Een boodschap op de dijk

In dit artikel:

In Fryslân zorgde de grote stormvloed van 1 november 1570 voor een dubbele crisis: de zee sloeg verwoestend toe en een al jarenlang slepend conflict over dijkonderhoud tussen binnendijkers en buitendijkers liep volledig vast. Vooral rond de kosten en de plicht om de beschadigde zeedijken te herstellen, kwamen de partijen niet tot overeenstemming. De binnendijkers, vaak rijke grondbezitters en adel, verwezen naar oude rechten om niet te hoeven betalen, terwijl buitendijkers — die de meeste schade hadden geleden aan huizen, vee en land — vonden dat het hele gewest moest bijdragen.

Pas toen Filips II een inspectie liet uitvoeren, greep luitenant-stadhouder Caspar de Robles in. Hij besloot dat beide groepen verantwoordelijkheid moesten nemen: de binnendijkers kregen het ene deel van het traject tussen Makkum en Dijkshoek toegewezen, de buitendijkers het andere. Om de impasse te doorbreken liet hij duizenden arbeiders in strakke discipline aan de dijk werken, waardoor het herstel in ongeveer drie maanden klaar was. Op de plek waar de dijk weer aansloot, werd in 1576 de Stenen Man opgericht als eerbetoon aan Robles.

Hoewel De Robles bekendstond als hard en meedogenloos, kreeg hij zo toch een blijvende rol in de Friese geschiedenis: hij hielp niet alleen de dijk te redden, maar maakte ook een einde aan een verlammend conflict dat het herstel jarenlang had tegengehouden.