Een beetje kneuterig is zo'n raadsverkiezing wel, maar ook charmant: echte mensen uit eigen wijk of dorp | LC commentaar

woensdag, 18 maart 2026 (23:12) - Leeuwarder Courant

In dit artikel:

Zestig jaar terug probeerden kiezers in Burgum voor het eerst een stemmachine; van de 981 uitgebrachte stemmen werden er achteraf 427 als blanco geregistreerd, een duidelijke fout. Ook elders liep de proef slecht af: in Assen werd zelfs een machine vernield en een stembureau gesloten. Later kwamen stemcomputers in zwang, maar die zijn sinds ongeveer twintig jaar uit de Nederlandse praktijk verdwenen; deze week schaafden we weer met het vertrouwde rode potlood op papier.

Die ouderwetse werkwijze heeft volgens de schrijver ook iets waardevols: raadsverkiezingen gaan over mensen uit je eigen buurt die besluiten over tastbare zaken dichtbij huis, niet over een abstracte digitale wereld. Over de uitslagen in de Friese gemeenten viel bij sluiting van de krant nog weinig te zeggen, maar het is te verwachten dat ook ditmaal randfiguren uit de uitersten van het politieke spectrum elders zetels veroveren met grote beloften.

De oud-CPN-raadslid Nico Pultrum illustreerde hoe nieuwkomers vaak vol bravoure beginnen, maar snel moeten leren dat bestuurlijke invloed om compromissen draait. Alleen wie bereid is samen te werken belandt in coalities en kan wethouders leveren; besturen is vaak zwaar werk waarvoor ervaring en een dikke huid nodig zijn. Kiezers realiseren zich zelden dat hun stem iemands baan kan kosten; na deze verkiezingen zullen veel Friese bestuurders vertrekken en plaatsmaken voor nieuwe politici met ambitie — hopelijk met enkele verborgen talenten.

Sommige vertrekkende wethouders zullen niet zonder kansen blijven: vacatures voor burgemeesters in Waadhoeke, Weststellingwerf, Dantumadiel en Terschelling kunnen na de verkiezingen worden opengesteld.