Durf te vragen. Ook over de toekomst, over rust, over angst. Over de dood | column Froukje Jackson

In dit artikel:

Vorig jaar werd de opa van de schrijfster — haar “pake” — honderd. Ze beschrijft hun gewone ontmoetingen: zomerse koffie bij het meer (hij in zijn scootmobiel, zij op de fiets) en winterse bezoeken in zijn warme woonkamer waar hij sport op tv kijkt. Hoewel hij vroeger energiek was, is hij nu kwetsbaarder: slechtere ogen, minder activiteiten. Dat roept bij haar vragen op over hoe hij het leven ervaart en of hij er misschien “klaar” mee is.

De auteur is GZ-psycholoog en schrijft samen met collega Irma van Steijn wekelijkse geanonimiseerde columns over casussen uit de spreekkamer. Ze legt uit dat stiltes in therapie vaak wijzen op diepere existentiële thema’s — zingeving, toekomst, delen, rust en angst — en dat zij zulke momenten gebruikt om neutraal te vragen naar doodsgerelateerde gedachten. Mensen reageren heel verschillend: voor sommigen zou sterven rust betekenen, anderen willen helemaal niet dood, weer anderen denken erover maar schamen zich of vrezen suïcide. Zulke gesprekken voelen intiem en brengen vaak opluchting en verbinding.

Terug bij haar pake twijfelt ze of ze die vraag ook in de privésfeer moet stellen, maar herinnert zich een suïcidepreventietraining die aanmoedigt om te durven vragen. Ze vraagt hem of hij klaar is met het leven; hij antwoordt dat hij het goed heeft, goed verzorgd wordt en zich nog vermaakt met sport op tv, en dat hij niet bang is voor de dood. De column benadrukt dat direct en zorgvuldig vragen naar gedachten over de dood kan helpen en verbinding schept.

Wie zelf aan zelfdoding denkt of zich zorgen maakt om iemand, kan 24/7 terecht bij 113 via www.113.nl, telefonisch via 113 of 0800-0113.