Drukte in Natuurmuseum Leeuwarden om gratis gezondheidscheck. 'Mensen schrikken soms wel'

vrijdag, 22 mei 2026 (07:12) - Leeuwarder Courant

In dit artikel:

Woensdag richtte de Hartstichting in het Natuurmuseum Fryslân in Leeuwarden een Hartcheckpunt in, waar iedereen tussen 40 en 70 jaar gratis bloeddruk-, cholesterol- en bloedsuikermetingen kon laten uitvoeren. Studenten en para-medisch personeel voerden de tests uit; het was druk en wachttijden liepen op tot ongeveer een uur. Het initiatief, dat een jaar geleden begon en inmiddels in zo'n 200 buurthuizen, bibliotheken en musea in het land plaatsvond, heeft tot nu toe ongeveer 13.000 deelnemers bereikt.

De uitslagen geven reden tot zorg: landelijk blijkt bijna 70 procent van de geteste mensen een te hoog cholesterol te hebben. De Hartstichting spreekt van een alarmerend beeld. In Fryslân weerspiegelen de cijfers het landelijke patroon; veel mensen zijn zich niet bewust van verhoogd cholesterol omdat ze zich doorgaans fit voelen en het niet routinematig laten meten, in tegenstelling tot bloeddruk die vaker wordt gecontroleerd. Hoog cholesterol vergroot het risico op hartinfarcten en beroertes, en hart- en vaatziekten zijn de op één na belangrijkste doodsoorzaak in Nederland.

Aanwezige medewerkers merkten ook culturele en leefstijlfactoren op. Veel bezoekers zijn bijvoorbeeld dol op kaas, wat bijdraagt aan de inname van verzadigde vetten; de adviseur raadde aan te kiezen voor minder vette varianten. Bezoekers met een verontrustende uitslag kunnen direct doorverwezen worden naar een leefstijlcoach die op locatie praktische stappen en aanpassingen bespreekt.

Persoonlijke voorbeelden maken het probleem zichtbaar. Klaas Bosma (51) uit Leeuwarden kwam na een collega’s gezondheidsprobleem extra alert naar de test; zijn bloeddruk en cholesterol waren licht verhoogd, maar hij ziet het als een momentopname en houdt voorlopig vast aan zijn balans tussen letten op voeding en af en toe een biertje. Mareke Dorenbos (52) verwachtte een hoge waarde door overgewicht en probeert nu bewuster te eten en vaker te sporten, geholpen door reminders van haar broer met een sportschool.

Leefstijlcoach Fenna Kuijper benadrukt dat voeding voor veel mensen het grootste struikelblok is: de supermarkt staat vol bewerkte producten die vaak als gezond gepresenteerd worden, en sociale media brengen tegenstrijdige adviezen. Ze wijst erop dat niet al het vet slecht is; onverzadigde vetten uit havermout, avocado en vette vis kunnen juist gunstig zijn. Daarnaast spelen beweging, roken, stress en slaap een rol bij het ontstaan van hart- en vaatziekten. Kleine, haalbare veranderingen in dagelijkse gewoonten kunnen volgens haar veel opleveren: mensen voelen zich vaak beter en lopen minder risico op ernstige aandoeningen.

Kortom: de Hartcheckpunten brengen een wijdverspreid maar deels onzichtbaar probleem aan het licht, geven direct advies en proberen deelnemers handvatten te bieden om hun risico's met kleine leefstijlaanpassingen te verlagen.