Dominee Marjan van De Knipe: 'Niet roddelen, bestellen of TikTok is ook een vorm van vasten'
In dit artikel:
In De Knipe is de veertigdagentijd begonnen met een korte lezingenserie van de protestantse gemeente Tjalleberd/De Knipe onder de titel ‘Weet wat je (niet) eet!’. De eerste avond in het Brongergeahûs (donderdag) zette predikant Marjan van Hal het thema vasten breder neer dan alleen voedsel: ook digitale onthouding, minder roddelen of korter douchen kunnen vormen van vasten zijn. Volgens haar draait het niet om prestatie, maar om ruimte scheppen — loskomen van dagelijkse kleine verslavingen en de constante prikkels van consumentisme en informatie.
Van Hal gaf als contrast het hedendaagse fenomeen van de ‘75 Hard Challenge’, een streng 75-dagenprogramma met twee dagelijkse trainingen, strikt dieet, veel water en leesverplichtingen, om te laten zien dat vasten ook intense, performatieve vormen kan aannemen. Haar eigen voornemen is onder meer dagelijks enkele uren de telefoon wegleggen.
Cultureel antropoloog Bettie Oosterhoff legde de link tussen voeding en rituelen: in veel culturen heeft het afzien van vlees of het doen van offers betekenis als teken van rouw, soberheid of solidariteit (zij verwees onder meer naar fruitoffers op Bali die aan armen worden uitgedeeld). Daarnaast benadrukte een van de aanwezigen, Elham Gheisi (van Syrische afkomst), de sociale dimensie van vasten tijdens de ramadan: gezamenlijke iftar-maaltijden met aandacht voor het samenzijn.
Voor praktische inspiratie werden diverse vormen van modern vasten genoemd: een socialmediadetox, minder schermtijd en wandelen, geen vlees of tussendoortjes eten, geen onnodige aankopen doen, alcohol mijden, maximaal vijf minuten douchen, niet roddelen en het zoeken van een vastenmaatje. Ook werd aangehaald dat vasten zowel lichamelijke, praktische als spirituele effecten kan hebben: meer bewustzijn van omgeving en aandacht voor anderen.
De lezingenserie gaat verder op 5 maart (voedingswetenschapper Alie de Boer over o.a. voedselveiligheid) en 19 maart (Sander en Arjen Roelinga van De Broerderij). Aanvang steeds 19.30 uur in het Brongergeahûs, De Knipe.