Dit zijn voor Arie Kok de drie beste boeken van 2025
In dit artikel:
Het literaire jaar 2025 was volgens de recensent gemiddeld: er verschenen bestsellers, nieuwe werken van gevestigde namen, veel debuten en opvallend veel vertalingen uit niet-Engelse talen. Drie boeken sprongen eruit en verdienen aan het einde van het jaar extra aandacht vanwege hun thematiek, vertelkunst en literaire durf.
Antjie Krog — Binnenrijm van bloed
De Zuid-Afrikaanse dichter Antjie Krog levert met Binnenrijm van bloed een boek dat ze zelf aanduidt als haar laatste. In deze roman zoekt ze naar een verhouding met de stem van haar moeder, de schrijfster Dot Serfontein, die reeds overleden is. Krog werkt met een collage van brieven, interviews, dagboekaantekeningen en zorgrapporten om familierelaties, taal en de beladen geschiedenis van de Afrikanerboeren te verkennen. De familiegeschiedenis — eeuwenoude ‘plaas’genomen, Afrikaans spreken en het ideaal van Afrikanerzelfstandigheid dat in de twintigste eeuw eindigde in racistische politiek — vormt het historische kader. Tegelijkertijd staat moeder en dochter inhoudelijk vaak lijnrecht tegenover elkaar; hun verbondenheid blijkt vooral in een gedeelde liefde voor taal en literatuur. Het boek vergt enige kennis van Zuid-Afrikaanse context, maar Krogs vurige stem en analytische scherpte maken het aangrijpend. Vertaling: Robert Dorsman; Arbeiderspers.
Colum McCann — Twist
Colum McCanns Twist centreert rond een onverwacht actueel onderwerp: onderzeese datakabels. Deze fysieke verbindingen tussen continenten vormen de motor van moderne communicatie maar brengen ook kwetsbaarheden met zich mee. De vertelling volgt journalist Anthony Fennell die met een kabelreparatieschip meereist en gefascineerd raakt door kapitein John A. Conway, een complexe figuur die buitengewoon kan vrijduiken. Na reparaties bij de monding van de Congo en vlak voor de kust van Ghana neemt het verhaal een mysterieuze wending wanneer Conway verdwijnt — een motief dat echo’s oproept van Joseph Conrads Heart of Darkness en de neokoloniale verhoudingen op zee benadrukt. McCann verbindt technische en geopolitieke thema’s met menselijke mysteriën; het resultaat is poëtisch en ambigu. Vertalers: Martine Vosmaer en Karina van Santen; De Harmonie.
Judith Koelemeijer — De Redding
Aan het begin van het jaar verscheen De Redding, een klein maar intens waargebeurd verhaal van Judith Koelemeijer. Het draait om vijf minuten: de auto van de 71‑jarige Leah rolt het water in terwijl ze onderweg is naar een lezing. Fietser Mirjam hoort de plons, twijfelt, schaamt zich en springt alsnog te hulp; zij redt Leah, maar draagt verwarring en troosteloosheid mee. Koelemeijer onderzoekt waarom omstanders passief blijven, wat moed en schijnbare onverschilligheid betekent, en hoe een kort moment levenslang kan verbinden. De novelle werkt op psychologisch niveau en levert subtiele mensenkennis; uitgeverij Atlas Contact.
Vooruitblik 2026
In het voorjaar staan nieuwe titels gepland van gevestigde namen als Charlotte Mutsaers (Moet dwalen, 2 januari) en Anna Enquist (Het einde van Erna Ankersmit, 12 februari). Belangrijke verwachting is Richard Osingas roman Bunker (verschijnt in februari), na zijn succes met Munt. De Boekenweek vindt plaats van 11 tot 22 maart met het thema Mijn generatie; de auteur van het Boekenweekgeschenk wordt op 11 februari bekendgemaakt. Kortom: 2025 bracht veel leeswaardigs, en 2026 begint met een nieuw aanbod dat de literaire aandacht zeker zal opeisen.