De hele binnenstad van Sneek heeft liefde nodig
In dit artikel:
In 2024 ontbrandde in Sneek hevige discussie en straatprotesten toen de gemeente Súdwest-Fryslân delen van het centrum afsloot om doorgaand autoverkeer te weren. Die storm is grotendeels gaan liggen; inmiddels ligt de nadruk op herstel en verder versterken van de binnenstad, zeggen binnenstadmanager Jan Siep van den Bos (sinds 1 februari 2025) en betrokken ondernemer-voormalig franchisenemer Johan Nijdam.
De protesten leidden destijds tot veel aandacht en tot een motie in de gemeenteraad. Inmiddels zijn de afsluitingen teruggebracht: er is één ‘knip’ op de Singel die auto’s tussen 12 en 17 uur keert of beboet middels camera’s. Tegenstanders zoals medeorganisator Thijs Peetsma erkennen dat de felle weerstand is afgenomen, maar spreken nog steeds van onduidelijke communicatie en veel bekeuringen door camerahandhaving.
Van den Bos en Nijdam benadrukken dat de binnenstad niet verloren is: de Oosterdijk blijft levendig, goed onderhouden en populair bij publiek. De totale leegstand in Sneek ligt met ongeveer 6 procent onder het landelijk gemiddelde. Wel is het winkellandschap veranderd: traditionele winkels maken plaats voor bedrijven in persoonlijke verzorging (zonnestudio’s, tandtechnische laboratoria) en sommige sport- en watersportzaken verdwenen. Dat speelt door in het aanbod: er is geen watersportwinkel meer en twee sportzaken zijn vertrokken; men hoopt op interesse van ketens als Decathlon vanwege het grote achterland.
De kritiek op de autoluwe proef richtte zich deels op het gebrek aan zichtbare lange-termijnvisie toen de maatregelen werden ingevoerd. Nu presenteert de gemeente drie varianten voor de Singel met meer groen en water, wat mobiliteitsstromen logisch maakt omdat groenruimte en auto-oplossingen vaak concurreren om ruimte. Ondernemers willen vooral duidelijkheid op korte termijn, terwijl vastgoedpartijen juist baat hebben bij een toekomstvisie die soms tot 2050 reikt. Van den Bos noemt zo’n visie flexibel en inzetbaar op zowel korte als langere termijn.
Praktische prioriteiten zijn volgens het duo diversifiëren van aandacht binnen het centrum (Schaapmarktplein en Oosterdijk doen het goed; Leeuwenburg/Grootzand vragen om meer inzet), regionale samenwerking om bezoekers langer in de regio te houden (Leeuwarden, Heerenveen, Drachten) en het verlengen van bezoekersstromen buiten het watersporthoogseizoen. Initiatieven zijn onder meer plannen om historische zeilschepen in de winter aan de kades te laten liggen, mogelijk met bewoning, en het stimuleren van evenementen: viering 80 jaar bevrijding, kerstparade en 500 jaar Koopstad trokken veel publiek. Ook wil men de weekmarkt meer richting braderie laten groeien, mits er voldoende vrijwilligers komen.
Operationeel ondersteunt Van den Bos ondernemers via VOS en de nieuwe City Connect-app waarmee evenementen en hulp snel gecoördineerd kunnen worden. Politiek blijven de meningen verdeeld: partijen als D66, ChristenUnie, GroenLinks-PvdA, FNP en SP staan positief tegenover autoluwe centra; FvD, PVV, Gemeentebelangen, BBB en VVD zijn tegen. De toekomst van Sneek draait volgens betrokkenen nu vooral om samenwerking, duidelijke communicatie en het benutten van cultuur- en watersporthistorie om de binnenstad aantrekkelijk te houden.