De foardielen fan Fryske muzyk | column Pieter Zijlstra

In dit artikel:

Steeds meer Friese muzikanten kiezen bewust voor liedjes in het Frysk, ondanks het beperkte potentiële publiek. De auteur, zelf tekstschrijver in het Fries, sprak recent met collega’s en noemt meerdere redenen waarom die keuze artistiek en praktisch vruchtbaar is.

Rappers en popmuzikanten zoals Alexander Moto (die vorig jaar een Friese EP uitbracht) zien het Fries als een uniek verkoopargument binnen het Nederlandse taalgebied: het laat een artiest opvallen. Anna Spark merkt dat Friese nummers buiten Fryslân nieuwsgierigheid oproepen, vooral doordat niet-Friezen sterk reageren op de karakteristieke klanken en de emotie die de taal oproept. Zangeres Mayte en singer-songwriter Haitze (die in november een Nederlands-Fries album uitbracht) benadrukken dat het Fries fijn en zangerig klinkt, met rondere, zachtere klanken en interessante ritmiek die goed passen bij alternatieve popstijlen; Haitze trekt zelfs parallellen met Scandinavische talen.

Binnen Fryslân levert zingen in het Fries ook praktische voordelen op: het kleine culturele netwerk maakt het makkelijker om snel contacten, airtime bij Omrop Fryslân en optredens als voorprogramma te regelen, zoals Jacob Wijnsma uitlegt. Financieel telt het ook mee: meertalige makers hebben soms voorrang bij ontwikkeltrajecten en kunnen steun of opdrachten ontvangen van instellingen die Friese cultuur bevorderen (bijvoorbeeld Afûk en Tresoar).

Daarnaast biedt het Fries ruimte voor originaliteit: veel genres — van dubstep tot ska, disco, drill of reggae — zijn nog nauwelijks in het Fries ontwikkeld. Artiesten als Lil Pier vullen daarom lege niches en laten zien dat Fries schrijven niet primair om taalbehoud gaat, maar om een volwaardige artistieke keuze die minstens dezelfde creatieve mogelijkheden biedt als Nederlands of Engels.