De eerste begroting wordt erop of eronder voor het kabinet

In dit artikel:

Het kabinet zag deze week twee geplande bezuinigingen sneuvelen, waardoor het begrotingsplaatje opnieuw flink onder druk staat. In de Tweede Kamer leidde de afwezigheid van VVD-Kamerlid Bente Becker tijdens stemmingen ertoe dat een motie van ChristenUnie-leider Mirjam Bikker tegen kortingen op de gehandicaptenzorg met één stem werd aangenomen. Dat maakte zichtbaar hoe krap de meerderheid voor het minderheidskabinet is en hoe belangrijk ‘pairing’ bij afwezigheid had geweest.

Kort daarvoor haalden D66 en CDA zelf de stekker uit een voorgenomen verlaging van het maximumdagloon omdat die maatregel onbedoeld ook de zwangerschaps- en ouderschapsuitkeringen zou treffen — een gevolg dat bij de formatie blijkbaar over het hoofd was gezien. Daarnaast lijkt de in het coalitieakkoord voorziene AOW-verhoging ook niet vanzelf door te gaan, waardoor er meerdere gaten in het budgettaire kader zijn ontstaan.

Om voor Prinsjesdag een sluitende begroting te krijgen zal het kabinet opties moeten zoeken in onderhandelingen met oppositiepartijen—vergelijkbaar met de informele meerderheden die eerder kabinetten hebben gezocht. Lukt het om vóór de begrotingsbehandeling meerderheden te smeden, dan ontstaat een werkbare werkwijze voor dit minderheidskabinet; lukt dat niet, dan groeit de kans op val van het kabinet-Jetten snel.