De amusementswaarde redt op dit moment de monarchie | opinie

In dit artikel:

Debat over monarchie leidt vaak tot het reflexmatige beeld van een rechtstreeks gekozen president, maar die sprong is volgens Rimmer Mulder misplaatst. In Nederland worden bijna geen bestuurders direct gekozen — ook de premier, commissaris van de koning en burgemeesters niet — dus waarom zou het staatshoofd uitzonderlijk wel direct door de bevolking moeten worden aangewezen?

Veel Europese landen kennen een ceremoniële president die voor een beperkte termijn door parlement of een kiescollege wordt benoemd; Duitsland is een voorbeeld. Mulder stelt dat Nederland zonder problemen een vergelijkbare oplossing kan kiezen: een gezamenlijk beraad van Eerste en Tweede Kamer zou een niet-erfelijke president kunnen aanwijzen.

Hij vraagt zich af wat de meerwaarde is van een erfelijk staatshoofd. Historisch waren de Oranjes politiek geëngageerd en niet altijd neutraal, en de banden van de huidige familie met andere landen onderstrepen dat een koningshuis geen typisch Nederlands symbool is. De hedendaagse populariteit van het koningshuis steunt volgens Mulder vooral op persoonsgebonden amusement — Máxima’s aantrekkingskracht, media-aandacht voor kleding en gezinsleven — en op massale belevingen zoals Koningsdag in Dokkum.

Daarom pleit Mulder voor modernisering: maak de vorst puur ceremonieel, haal hem uit regeringstaken, laat de kroon geen voorzitterschap van de Raad van State meer vervullen en schrap het wekelijkse onderhoud met de premier. Beloning en vergoedingen moeten volgens normale rijksregels worden vastgesteld. Mulder is oud-hoofdredacteur van de LC.