Compost op boerenland vervangt 300 ton kunstmest

In dit artikel:

Agricycling, een Friese boerencoöperatie opgericht in 2021 in Súdwest-Fryslân, rapporteert dat zij vorig jaar door lokaal composteren van gemeentelijke reststromen 317.940 kg kunstmest heeft vervangen. Volgens de maatschappelijke rapportage over 2025 van Alexander Impactwetenschappers leverde het gebruik van 11.340 ton compost een CO2‑reductie van 2,75 miljoen kg (ongeveer gelijk aan de jaarlijkse uitstoot van 167 huishoudens), een besparing op kunstmestkosten van €111.279 en een berekende maatschappelijke waarde van meer dan €4,4 miljoen. De coöperatie, inmiddels actief met 109 boeren in acht gemeenten, zet bermgras, hout en riet lokaal om op het erf tot gecertificeerde kwaliteitscompost via de CMC-methode (Controlled Microbial Composting). Naast Fryslân zijn soortgelijke coöperaties ontstaan in Groningen en Zuid-Holland; in Flevoland en Utrecht lopen proeven waarbij boeren tijdelijk bij de Friese coöperatie zijn aangesloten en hun resultaten meerekenen. Samen werden 11.340 ton compost gemaakt uit 12.600 ton aan reststromen, wat per deelnemende boer een netto voordeel van circa €846 per jaar oplevert (na aftrek van het €175 ledenbedrag). De geproduceerde compost verbetert bodembouw en waterberging (op 324 hectare gemiddeld +8 mm in 2025) en vermindert het risico op stikstofuitspoeling, wat bijdraagt aan zowel milieuwinst als kostenbesparing. Het initiatief illustreert hoe regionale kringlopen van groenafval naar landbouw kunnen zorgen voor klimaatvoordelen, lagere inputkosten en verbeterde bodemgezondheid, en biedt een model dat zich buiten Fryslân begint uit te breiden.