'Collegevorming Súdwest was toneelstuk': vertrouwen geschonden door vroegtijdig overleg nieuw college
In dit artikel:
In Súdwest-Fryslân ontstond ophef toen bleek dat de beoogde collegepartijen — CDA, GroenLinks-PvdA en FNP — op dinsdag 31 maart bijeen waren op de Pollepleats in Westhem, een dag vóór de installatie van de nieuwe gemeenteraad en voordat informateur Sander de Rouwe zijn advies openbaar maakte. Oppositiepartijen (D66, VVD, FvD en Gemeentebelangen) bestempelen die bijeenkomst als schending van vertrouwen en spreken van vriendjespolitiek en een “old boy network”. Zij vinden dat het de schijn wekt dat de uitkomst al vaststond, zeker nu het advies van De Rouwe uitkomt op continuering van het vorige college, ondanks dat twee van de drie beoogde coalitiepartijen zetels verloren (totaal vijf).
De kritiek spitst zich toe op twee punten: ten eerste het geheimzinnige overleg in Westhem, waar andere partijen niet bij waren; ten tweede het feit dat de verkiezingsuitslag van 18 maart volgens tegenstanders anders had moeten doorwerken, onder meer omdat rechts terrein won. D66’er Luuk Adema zei dat zijn partij zich in een hoek gedrukt voelt en pleit voor een nieuwe, serieuze informatieronde. VVD, FvD en Gemeentebelangen vinden dat de verkiezingsdynamiek onvoldoende in het advies is terug te zien en roepen op tot een ander type college.
Informateur De Rouwe, burgemeester van Kampen, verdedigt zijn handelswijze: na gesprekken met alle elf raadsfracties maakte hij met name met partijen die vaak als mogelijke coalitiepartners werden genoemd een nadere afweging. Hij kreeg de indruk dat CDA, GroenLinks-PvdA en FNP de raad meer centraal willen stellen en koos daarom voor een coalitieakkoord op hoofdlijnen, zodat andere partijen ruimte houden voor inbreng. Hij houdt vol dat niet gestuurd is, maar erkent dat de indruk van beslotenheid blijft hangen.
Naast de Pollepleats-discussie kwam ook campagnemateriaal van zittende wethouders ter sprake: filmpjes en veel persberichten vlak voor de verkiezingen leidden tot verontwaardiging bij meerdere partijen. Burgemeester Jannewietske de Vries verklaarde dat gemeentepublicaties kritisch waren bekeken en betrof ‘going concern’-informatie; ze zegde een evaluatie toe. De verhoudingen in de raad blijven gespannen nu het proces en de communicatie rond de formatie door een groot deel van de oppositie als ondoorzichtig worden ervaren.