Bevrijdingsdag een vrije dag? Maak van Europadag een continentale vrije feestdag | LC commentaar
In dit artikel:
In de Prinsentuin zorgde feestband Pene Corrida dinsdag voor feeststemming met een metalversie van Joost Kleins Europapa, een toepasselijke melodie rond Bevrijdingsdag omdat Europa en vrijheid volgens de columnist onlosmakelijk verbonden zijn. De tekst haalt aan dat de EU – onder meer beloond met de Nobelprijs voor de Vrede in 2012 – dankzij langdurige economische samenwerking heeft bijgedragen aan vrede op grote delen van het continent.
Toch wordt Europadag nauwelijks gevierd: weinig Nederlanders hangen de vlag uit en kennis van de EU blijft beperkt; veel mensen kennen Amerikaanse steden makkelijker dan bijvoorbeeld Ljubljana of Zagreb. De columnist pleit ervoor Europadag, de dag waarop in 1950 de Schuman-verklaring het Europese integratieproject in gang zette, meer uitstraling te geven en hem zelfs tot vrije dag te maken, zoals in Luxemburg is gedaan.
De noodzaak voor meer enthousiasme krijgt extra gewicht door actuele geopolitieke zorgen: een oorlog op Europees grondgebied, een wankele relatie met de VS, opkomend extreem-rechts en autoritaire tendensen binnen de Unie. Hoewel Viktor Orbán zijn machtspositie verloor, duiken elders nieuwe politici op met pro-Russische sympathieën; er is ook zorg over partijen als die van mogelijk opkomende Franse leiders als Jordan Bardella. Deze ontwikkelingen maken een robuuste, democratische EU belangrijker dan ooit.
Praktische voorstellen om Europadag dichter bij burgers te brengen variëren van grootschalige volksfeesten en culturele evenementen tot symbolische acties — denk aan muziek, lezingen, of ludieke rituelen zoals afscheid nemen van oude telefoonopladers dankzij de gezamenlijke USB-C-regel — en het zichtbaar maken van EU-subsidies in landelijke gebieden. De oproep is duidelijk: toon meer trots en investeer in het vieren en verduidelijken van wat de Europese samenwerking oplevert, zodat het project niet wegzakt terwijl zijn bestaansreden juist vrede en stabiliteit was.