Bestrijd ongelijkheid: hef meer belasting op kapitaal

In dit artikel:

De ongelijkheid in Nederland groeit en het Centraal Planbureau (CPB) waarschuwt daar deze week expliciet voor. Hoewel Nederland als welvarend land met goede voorzieningen geldt, nemen de economische verschillen tussen huishoudens toe en werkt het huidige belastingstelsel die ontwikkeling in de hand. Hoge inkomens ontkomen relatief vaak aan belasting doordat zij inkomen en vermogen kunnen onderbrengen in gunstige rechtsvormen en belastinguitstel regelen; de top 1 procent ziet zijn aandeel steeds verder stijgen.

Ook binnen de middenklasse ontstaan grote verschillen in netto besteedbaar inkomen door fiscale regelingen zoals hypotheekrenteaftrek en pensioenvoordelen. De kloof tussen huiseigenaren en huurders vergroot zich doordat huizen sterk in waarde zijn gestegen. Deze mechanismen bedreigen de kansengelijkheid en maken rijkdom (en armoede) eerder erfelijk.

De oplossing die in het commentaar wordt voorgesteld is een fundamentele herziening van het belastingstelsel: lagere heffingen op arbeid en hogere belasting op kapitaal. Concreet kan hogere erf- en schenkbelasting snel de concentratie van vermogen aan de top remmen; die belastingen zijn in Nederland relatief laag en worden vaak uitgehold door vrijstellingen en ontwijking. Politieke weerstand bestaat, zelfs onder potentiële begunstigden, maar volgens het stuk is ingrijpen noodzakelijk om intergenerationele ongelijkheid te doorbreken en ervoor te zorgen dat ‘sterkere schouders’ zwaarder bijdragen.